Feeds:
Yazılar
Yorumlar

Posts Tagged ‘başarılı mı’

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 6…

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 6…

Geçtiğimiz hafta içerisinde başladığım bölgedeki son gelişmeler hakkındaki fikirlerimi sizlerle paylaştığım bu yazı dizisinin son yazısına gelmiş bulunmaktayım. Bu yazımda son yazımda yaptığım bölgesel değerlendirmenin bir sonucu olarak geldiğim Suriye analizi noktasında Suriye’yle ilgili olası senaryoları ve bunların olabilirliklerini paylaşacağım.

Bu yazı Suriye ismin bugünkü ülke topraklarının tamamı için kullanacağım son yazılarımdan birisi olabilir. Beşar Esad her ne kadar uluslar arası arenada İran, Rusya ve Çin tarafından korunsa da her geçen gün artan muhalif baskı, adamlarında oluşan korku sebebiyle Suriye lideri olarak kalamaz ve kalmayacaktır. Ancak Esad ve adamları Suriye’nin bundan sonra tek bir lideri olmasına da izin vermeyeceklerdir. Bu bağlamda Esad’ı destekledikleri bilinen Alevi Araplar ve Hıristiyan Araplar Akdeniz sahilinde küçük bir devlet kuracak ve bu devlet Rus savunmasıyla korunacaktır.

Esad’ın akıllıca bir davranış olan bu küçülme ve kendi adamlarınla yaşama yerine Şam’ı elinde tutmayı denemesi halinde ise sonu Kaddafi’den farklı olmayacaktır ve kendisinin yaptığı gibi canice katledilecektir. Esad’ın kendi bölgesini kurması halinde Sünni Araplar Suriye’nin diğer kısımlarına egemen olacak ve kendi yönetimlerini kuracaklardır. Burada özellikle Kuzey’de yaşayan Kürtlerin sistemdeki temsil oranları önemli bir detay olacaktır. Eğer Özgür Suriye Ordusu ve Meclisi, Kürtleri sisteme dahil ederse Suriye iki parça halinde yani Esad bölgesi ve Sünni Arap – Kürt Bölgesi halinde yoluna devam edecektir. Aksi takdirde Kürt Bölgesi’nde yaşanacak ayrılık ya da Esad’la birleşme hareketleri bugünün Özgür Suriye Ordusu’nun Şii İran ve onun güdümündeki Irak, Esad – Kürt Ortak Bölgesi ve İsrail arasında kalması yüksek ihtimal taşımaktadır. Böyle bir gelişme muhalefetin Şam merkezli yalnız ve çaresiz bir bölgeyi yönetmesi sonucunu doğuracak ve bu bölge uzun ömürlü olmayacağından savaş çok kısa süre sonra yine bu topraklara gelecektir.

Bunun yanında tıpkı Mısır’da olduğu gibi muhalif kesimin aşırı İslamcı olarak tanımlanması, aralarında El Kaide dahil olmak üzere dünya tarafından terör örgütü olarak adlandırılmış grupların yer alması ve bu grubun olası bir grup liderliği yakalaması da mümkündür. Bu bugün bu gruplara sınırsız destek veren Türkiye ve Amerika’nın yarın hemen yanı başımızda yeni bir Afganistan ve Taliban yaratmaları olasılığı da doğurmaktadır ve bence şu anda her kesimde gözden kaçan, uzun vadede bize en çok zarar verebilecek olan ihtimal tam da budur. Bu düşünce ışığında Suriye olayında Esad’ın devrilmesi bir caninin sonu olacağı gibi dikkatsizlik durumunda o caniden çok daha tehlikeli bir canavarın doğması ihtimalini de taşımaktadır ve buna özellikle Türkiye kesinlikle izin vermemelidir.

Suriye konusuna değinmişken son dönemde Türkiye’nin en büyük korkularından olan olası bir Kürt Bölgesi ve bunun Kuzey Irak’la birleşme ihtimalini de değerlendirmek istiyorum. Her zaman ve her fırsatta söylediğimiz gibi Orta Doğu’da cetvelle çizilen sınırlar Kürtler kadar hiçbir milleti olumsuz etkilememiştir. Suriye, Irak, İran ve Türkiye arasında 4’e ayrılmış olan Kürtler bu duruma 1. Dünya Savaşı sonrası sınırların dini temeller alınarak çiziliyormuş gibi yapılmasıyla düşmüştür. Ancak dünyada özellikle Sovyetler Birliği’nin yıkılması sonucu oluşan her ulusun kendi devletine sahip olma fikri onları da etkilemiş ve bu durumu doğal kabul etmeyi bırakmışlardır. İşte bu anlayış değişimidir ki bugün bölgenin diğer ülkelerinde ciddi bir korku yaratmıştır.

Baştan belirtmek durumundayım ki 4 ülke arasında hiçbir Kürt azınlığı Irak’taki Kürtlerin sahip olduğu bölgesel ekonomik kaynaklara sahip değildir. Bu durum diğer ülkelerdeki Kürt oluşumların güçlenmesini engellediği gibi ciddi terörist akımların ve silahlı mücadelelerin oluşmasına yol açmıştır. İşte bu bağlamda düşünüldüğünde Suriyeli Kürtlerin bağımsız bir devlet kurması ekonomik ve bölgelerindeki nüfus dağılımı incelendiğinde mümkün değildir. O halde Suriye merkezli bir bağımsız Kürt devleti üzerinde tartışma geliştirmek abesle iştigaldir. Ancak ülkedeki Kürt azınlığın Esad ve Baas dönemindeki gibi yok sayılması ve yok edilmeye çalışılması da en az bir önceki anlayış kadar ulaşılmaz ve düşünülmezdir. Bu durum Suriyeli Kürtler için sadece ve sadece iki seçenek oluşmasına yol açmaktadır. Bunlardan ilki Esad’ın Şam’ı kaybetmesi sonrası oluşmasını beklediğim iki ayrı Suriye’den birinde yer almak diğeri de Kuzey Irak’taki Kürt bölgesiyle olası bir birleşme imkanı arayıp uzun vadede Kürt Devleti’nin bir parçası olmaktır. İlk seçenekte kendi içinde iki ayrı ihtimal doğurmaktadır. Bunlardan ilki ve bana göre en zoru Kürtlerin bir kez daha Esad’la işbirliği yapıp Kuzey ve Batı Suriye’de yeni bir devlet oluşturmalarıdır. Halep’in Esad tarafından kaybedilmesiyle coğrafi bağı bulunmayacak olan bu seçenek aynı zamanda Kürtler ve Esad arasında yaşanmış tarihsel gelişmeler incelendiğinde de imkansızdır. Ancak yine de Esad’ın zor durumda olması, değişmek zorunda kalması ve Kürtlerin Muhalif gruplarda adil bir şekilde temsil edilmediklerini düşünmesi bu seçeneğin hayata geçirilmesini imkan dahiline alacaktır.

Diğer seçenek olan Kürtlerin muhalif gruplarla beraber yeni Suriye’de çok daha önemli roller alarak birleşik bir Suriye’nin parçası olması şu anda en muhtemel seçenektir. Bu yönde son dönemde Muhalif Suriyelilerin başına bir Kürtün geçmesi, Kürt grupların daha fazla temsil alması olumlu adımlar olmuştur. Aynı zamanda Kürt bölgesinin bağımsızlık için yeterli ekonomik kaynağı olmaması, Muhaliflerin dört yanları karşıtlarıyla çevrilmişken en önemli destekçileri Türkiye’yle doğrudan temas halinde olmak için Kürt bölgesine ihtiyaç duyması bu işbirliğini iki taraf için de hayati boyuta ulaştırmıştır. Bana göre kısa vadede en muhtemel oluşum bu oluşum olacaktır.

Kürtlerin Suriye’nin bir parçası olmak dışındaki tek alternatifleri olan Kuzey Irak Kürtleriyle birleşip bağımsız Kürdistan kurması ise bana göre orta vadede düşünülecek bir gelişmedir. Kısa vadede Iraklı Kürtlerin henüz ayrılmaya hazır olmaması, bu ayrılığın Türkiye tarafından şu ya da bu şekilde kabul edilmeden hayata geçirilmeyecek olması bu düşüncemi destekleyen savlar olarak masada durmaktadır. Ancak orta vadede Suriye muhalefetinin kontrolden çıkıp aşırıya kaçarak bölge için sorun haline gelme olasılığı bağımsız bir tampon bölgenin Türkiye ve bölge çıkarlarına uyması bu seçeneği güçlendirebilecek gelişmelerdir. Ancak bahsettiğim olayların oluşması için Türkiye’nin iradesi olmazsa olmazdır ve Türkiye’nin kontrolü olmadan bölgede bir Kürt devleti olma ihtimali imkansızdır.

Bilal ERTUĞRUL

7 Ağustos 2012

01:01

Read Full Post »

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 5…

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 5…

Bu yazı serisinde sizlerle her geçen gün ısınmakla beraber 18 aydır ülke gündemimizi meşgul eden, dahası gelecek yıllarda etkilerini çok daha fazla hissedeceğimiz Orta Doğu ve özelde Suriye’de yaşanan gelişmeler, bunların tarihi temelleri ve yarınlara dönelik olası sonuçları üzerinde fikirlerimi paylaşmak istedim. Bu yazı dizisinin son yazılarında kısa ve orta vadeli gelecek için yaptığım tahminleri bildireceğim. Kısa ve orta vadeli çünkü Orta Doğu’da uzun vade henüz hayal edebileceğimiz bir şey değil!

Öncelikle artık hepinizin malumu olduğu şekilde Orta Doğu bir daha asla eski Orta Doğu olmayacaktır. Arap Baharı bölgede yüzyıl önce yaşanan dönüşümü tamamlamamış aksine bambaşka bir yere taşımıştır. Etnik kökenlere bakıldığında 4-5 unsurdan oluşan, dini inançlara bakıldığında İslamiyet, Yahudilik ve az da olsa Hıristiyanlığın bulunduğu bölgede doğal sınırlarla bugünkü sınırlar arasında ciddi farklar mevcuttur. Doğal sınırlar oluşması durumunda 5-6 devletin varlığının yeterli olacağı bölgenin daha da parçalanmaya gitmesi, benzerliklerin değil de farklılıkların önem kazanması orta vadede barışın bölgeye gelmekte yine zorlanacağını gösteren işaretler olarak gözüme çarpıyor. Şimdi isterseniz önce genel bir bölgesel gelecek tahmininde bulunup, daha sonra özelde Suriye’yle ilgili olası senaryoları inceleyelim.

GENEL BÖLGESEL ANALİZ

Orta Doğu tarihi bir dönemden geçiyor ve hiçbir şey daha önce olduğu gibi olmayacak. Önce Irak’ta Saddam’ın koltuğunu kaybetmesiyle başlayan, Mısır, Libya ve Tunus’ta yaşanan Arap Baharı’yla yayılan bu dönüşüm süreci sonunda bizim sınırlarımıza kadar geldi. Sürece önce temkinli yaklaşan Türkiye Libya’da olaya geç dahil olmanın getirdiği eksiklik duygusuyla Suriye konusunda herkesten bir adım önde olma politikasını uyguladı. Önce Esad’a asla uymayacağını bildiği demokratik dönüşümü tavsiye eden Türkiye, daha sonra muhaliflerin sınırları içinde örgütlenmesine izin verip onlara en fazla destek çıkan ülke olarak ön plana çıktı. Türkiye’nin Ak Parti dönemi aktif dış politikası ve sınırlarında yaşanacak bir değişimden ayrı durma durumu olmadığı için hak verdiğim bu politikada bazı hesaplama hataları olduğunu düşünmekteyim ve bunları da sizlerle paylaşmak istiyorum. Öncelikle az önce de belirttiğim gibi kesinlikle ve kesinlikle bu sürece dahil olmamız hatta yapabildiğimiz kadar yönlendirmemiz gerekmekteydi ve bu konuda acele edildiği gibi eleştirilere tamamen karşı çıktığımı belirtmeliyim. Bence Türkiye şu ana kadar süreçte önemli rol oynadı ve bundan sonra da bu aktifliğini sürdürmeli. Ancak ve ancak muhalif grupların yapısı, Libya’da olduğu gibi bir zaman sonra kontrolden çıkıp kendi cinnet dönemlerini yaşatma ihtimalleri dikkatle takip edilmeliydi ve bence bu konuda geride kalındı. Örneğin muhalif bölgelerde Türkmenler ve Türk mallarına verilen zararlar, Hatay’da yaşanan sıkıntılar hep bu eksik tanımlamanın bir sonucuydu. Aynı zamanda Türkiye’nin de Sünni bir ülke olması sebebiyle Sünni de olsa muhalif gruplarda aşırıya kaçan ve İslam’ın ruhuna aykırı bulduğum yapılanmalarda engellenmeli ve bence u konuda da yeterince söz sahibi değiliz. Olası yeni Suriye’nin bu muhalif yapı ve kimlikle daha katı olacağı, aşırı İslamcı grupları barındırabileceği ve bunun da herkesten önce Türkiye’ye ciddi sorunlar yaratacağı dış basında her zaman değinilen bir konuyken Türk kamuoyunun bu durumdan habersizmiş gibi davranması da muhtemel sıkıntılara hazırlıksız yakalanma ihtimalimizi arttırmaktadır. Ancak hiçbir şey için geç kalınmadığını belirterek bu noktadan sonra bu detaylara dikkat etmenin bize uzun vadede huzurlu bir komşuluk ve barış yaşatacağını da belirteyim.

Suriye dışında Mısır ve Libya’da da benzer yapıda grupların bir şekilde iktidarı ele geçirmesi uzun vadede bölgede hem Şii – Sünni gerilimini hem de Arap – Yahudi gerilimini arttırabilecek gelişmelerdir. Nitekim her ne kadar bizim basınımızda yer almasa da Ramazan ayında İsrail’le Mısır arasında yaşanan ve şu ana kadar 50’ye yakın kişinin öldüğü çatışmaların zaman içerisinde yaygınlaşmasının beklenmesi bu yönde hiç de iyi olmayan ilk işaretler olarak kabul edilebilir. Bu tarz haberlere kulaklarımızı kapatmak yerine bunları dikkatle takip etmek, demokrasi ve barışçıl dış politika deneyimlerimizi bu yeni yönetimlerle paylaşmamız uzun vadede bölgesel barış açısından çok ama çok önemlidir. Dahası Başbakanımız Recep Tayyip Erdoğan’ın bölgede sahip olduğu etki de tam da bu aşamada kullanılmalıdır. Aksi takdirde bugün Türkiye’de çok olumlu yaklaşılan Mısır’daki Müslüman Kardeşler ve Suriyeli muhaliflerin uzun vadede ülkemize ve bölgeye vereceği zarar tahminlerimizin çok daha ötesine geçme riski taşımaktadır.

Orta Doğu bir daha asla ve asla eskisi gibi olmayacaktır ve diktatörler devri kapanmıştır. Bu dalga her ne kadar sürecin başlatanı Amerika ve Türkiye’de istenmese de günü geldiğinde Körfez ülkeleri ve Arabistan’a da dayanacaktır. İşte o aşama Türkiye için bugün savunduğu değerlerin önemini ve gerçekten bu değerlere inanılıp inanılmadığını gösterecektir. Ancak ondan önce bölgede aşırı İslam’ın tırmanışta olduğu gerçeği kabullenilmelidir. Bu kabullenişle beraber bölgede atılacak adımlarda çok daha önemli olacaktır. Aynı zamanda Şii – Sünni gerilimi ve Arap – Yahudi geriliminin her geçen gün arttığı bu gerilim tırmanışının bizi çok da uzak olmayan bir gelecekte yeni bir savaşa sürükleyebileceği ve bu savaşların öncekilere benzemeyeceği de dış politika yapıcılarımızın unutmaması gereken bir gerçektir. Türkiye şu ya da bu şekilde bu süreçte bölgenin kendisine benzemesi istenilen ülkedir ama bölge ülkeleriyle arasındaki deneyim farkı, sürecin pek fazla bilinmeyen denklem içermesi bundan sonrası için riskleri ve ne yazık ki çoğu olumsuz olasılıkları arttırmaktadır. Orta Doğu’nun bundan sonra asla eskisi gibi olmayacağını bilip buna göre değerlendirmeli, bahsettiğim olasılıkları her zaman ihtimal dahilinde tutup bundan sonra bu yönde bize her açıdan bağlı bu eski topraklara bakmalıyız.

Bilal ERTUĞRUL

6 Ağustos 2012

21:43

Read Full Post »

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 4…

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 4…

Şimdiye kadar sizlere genel olarak Arap Baharı ve Orta Doğu’da son yıllarda yaşanan gelişmeler, olası sonuçları ve özelde Suriye sorununun altında yatan sebepleri, çıkarları ve hesapları aktarmaya çalıştım. Şimdi olaylara yani realiteye bakıp sebeplerimizle onları birleştirelim.

ABD ve Batı’nın Büyük Orta Doğu Planı kapsamında Irak ve Afganistan’a yerleşmesi, İsrail Lübnan Savaşı derken bir süre sonra planın savaş yoluyla uygulanamayacağı anlaşıldı. Halk desteği ve bunun bizzat halklar tarafından yapıldığı gösterilmek zorundaydı. Ancak bu şartlar oluştuğunda plan tekrar uygulamaya sokulabilirdi. Birkaç yıllık aradan sonra da nitekim uygun ortam oluşacaktı. 2008 ekonomik krizinden sonra artan yoksulluğun sosyal patlamaya dönüşmesi sonucu Tunus’ta başlayan olaylar Mısır, Suriye ve Libya’ya taşındı. Burada tuhaf olan aynı dönemde çok daha sert ülke içi protestolarla karşılaşan İsrail ve bölgenin en sert, en dikta rejimi olan Suudi Arabistan’ın bir şekilde bu dalganın dışında kalmasıydı. İşte o andan itibaren Arap Baharı’yla Büyük Orta Doğu Projesi arasında ilişki olup olmadığı üzerine kafa yordum ama açıkçası son döneme kadar netleştiremedim. Şimdi bu netleşme sürecindeki olayları hatırlayalım.

Sürecin gelişimi aşamasında sırasıyla önce Tunus sonra Mısır son olarak da Libya liderleri görevlerinden ayrılmak zorunda kaldı. Bu ülkelerde temsili rejim değişiklikleri yaşandı. Bahreyn’de olaylar sert kullanılarak bir şekilde bastırıldı ama bir başka sert güç kullanan ülke de yanı başımızdaki Suriye’de olayların en kanlı hali yaşanmaya başladı. 2012 yılıyla beraber artan çatışmalar sonucu binlerce insan ülkelerinden, yerlerinden olurken çeşitli katliamlarda her ki tarafta binlerce kişinin canını aldı. Bugün artık Beşar Esad rejiminin son kale olarak düşündüğü Halep’te yaptığı savunmaya çevrilen gözler buradan gelecek bir mağlubiyet haberinin Beşar Esad için de “son” anlamına geleceğine inanıyorlar. Sıradan insanlar olarak bizler için Beşar Esad’ın gitmesi olayların bitmesi anlamına gelse de bana göre Suriye ve genel anlamda Orta Doğu’da taşların yerinden oynayacağı çok ama çok daha tehlikeli bir sürecin başlangıcı olacaktır. İsterseniz önce Beşar Esad’ın gitme ihtimalini bu ihtimalde Türkiye’nin oynadığı rolü inceleyip sonra olası gidiş senaryoları üzerinden genel resme bakan bir yazıyla serimizi sonlandıralım.

Beşar Esad 31 Temmuz tarihinde halkının karşısına yazılı bir açıklamayla çıktı ve Halep’te yaşanan çatışmalardan çıkacak sonucun ülkenin kaderini belirleyeceğini söyledi. Bu açıklama bir anlamda çaresizliğin de açıklamasıydı. Çünkü Beşar Esad da en az bizler kadar birkaç silahlı küçük gruptan ibaret başlayan bırakın Halep gibi ülkenin can damarı ikinci büyük şehrini alacak kadar büyük olmayı kasaba alacak kadar güçlü olmayan muhalefetin gün geçtikçe güçlenerek bu noktaya geldiğini ve daha da güçleneceğini ya da güçlendirileceğini biliyor. Bu bağlamda da Halep’te tüm gücüyle son savunmasını yapıyor. Peki nasıl oldu da bu muhalefet güçlendi diye sormuyor çünkü muhalefetin Türkiye aracılığıyla uluslar arası toplumdan aldığı maddi ve manevi desteği çok iyi biliyor. Evet, başta muhaliflerin eğitimi, silah sağlanması gibi pek çok konuda açık kart oynayan Türkiye’de bu oyunun sonunu merak ediyor.

Olayın sonunu kendi yaklaşımıma göre sizlere aktarayım. Bana göre Halep çatışmaları öyle birkaç gün değil belki haftalar belki de birkaç ay sürebilecek boyuttadır. En azından şehrin ve kuzey bölgesinin tam kontrol altına alınması için bu süre gereklidir. Bu aşamaları başarılı bir şekilde tamamlayacağını düşündüğüm muhalifler, Beşar Esad’ın olası katliamlarıyla beraber arkasındaki Rusya ve Çin desteğini en azından bütün Suriye’yi elinde tutma konusunda kaybettiği an Şam’a yürüyecek ve kanımca onlar gitmeden Esad Akdeniz sahilinde yeni oluşturduğu küçük Suriye’de olacaktır. Yani bu yıl bitmeden Suriye fiilen iki parçalı bir devlet olacaktır. Ancak arada akacak kanın miktarı, yok edilecek bir ülkenin yarınlarının boyutunu bugünden tahmin edilemez olarak belirtmem sanırım yeterli olacaktır. Ama Esad öyle ya da böyle şimdiden oluşturduğu Batı sahilindeki alevi Suriye’de varlığını sürdürecek en azından Rusya ve Çin arkasında olduğu sürece aktör olarak yer alacaktır. Peki, sonra ne olacaktır? Kim kazanacak, kim kaybedecektir? Orta Doğu’nun yeni haritası nasıl şekillenecektir. İsterseniz son yazımızda bu olasılıkları paylaşıp, uzun vadeli Orta Doğu’yu anlamaya çalışalım.

Bilal ERTUĞRUL

5 Ağustos 2012

17:10

Read Full Post »

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 3…

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 3…

Bu yazı serimin ilk iki yazısında önce Orta Doğu ve Suriye özelinde genel durumun resmedilmesi daha sonra ise bölgedeki sorunların temellerinin olduğu etnik ve dini gerilimleri, var olan grupların özelliklerini sizlerle paylaştım. Şimdi bu sorunların tarihi seyri ve bugününü ilk iki yazının ışığında anlamaya çalışacağız.

Bugünün Orta Doğu’sunda yaşanan her hangi bir sorunu anlamak, ona dair bir fikir oluşturmak ya da edinmek istiyorsanız bakmanız gereken ilk metinler 1916 tarihli Sykes – Picot Anlaşması ve 1917 tarihli Balfour Deklarasyonu’dur. Sykes – Picot Anlaşması ile Osmanlı’nın Orta Doğu’daki topraklarının nasıl paylaşılacağı tanımlanırken bu paylaşımın altında yatan uzun vadeli planı ise 1 yıl sonra ortaya konan Balfour Deklarasyonu’nda uzun vadede bir Yahudi Devleti kurulmasının ilan edilmesiyle ortaya çıkmıştır. İngiliz ve Fransızlar sömürgeciliğin yavaş yavaş zorlaştığı dünyada bu kadar değerli petrol yataklarına sahip bir bölgeyi uzun vadede kontrol etmek istemişlerdir ve bu bağlamda yapay sınırlar ve Arap – Yahudi geriliminin kendilerine bölgede her zaman söz sahibi olma hakkını tanıyacağını düşünmüşlerdir. Bu plan kapsamında savaş sonrası kendi hakimiyet bölgelerini oluşturan İngiliz ve Fransızlar Arap Milliyetçiliğinin bayraktarlığını yapan Mekke Emiri Şerif Hüseyin’e de sus payı olarak bugünkü Ürdün’ü vermiş onun yerine Arap Yarımadasına Vahabileri yetkili kılmışlardır. İkinci dünya savaşı sonrası artık bölgede kalma güçleri kalmayan iki ülke bölgede Suriye, İsrail, Mısır, Irak, Ürdün ve Körfez Ülkeleri’nin sınırlarını yapay bir şekilde belirleyip Arap – İsrail, Şii – Sünni çatışmalarının ortasına bıraktıkları bölgede uzun vadeli imtiyazlarını koruyarak ayrılmışlardır.

Ancak kısa süre sonra batılı devletlerin pek de hesap etmediği gelişmeler art arda ortaya çıkmaya başlamıştır. İsrail’in varlığıyla beraber özellikle askeri kesimlerde artan Arap Milliyetçiliği sonucu Suriye, Irak ve Mısır’da darbeler yapılmış, Birleşik Arap Halkları amacında sosyalist yanı ağır basan dikta BAAS rejimleri kurulmuştur. Ancak bu 3 ülkeden sadece Irak’ta ciddi petrol olması ve 1970’ler için Suudi Arabistan’la İran’ın halen kendi kontrollerinde olması sebebiyle batı bu ülkelere müdahale etmemiş dahası diktatörleri yanına çekmeye çalışmıştır. Ancak uzun vadede sadece kendi ülkelerindeki farklı gruplara değil tüm bölgeye zarar veren bu diktatörlerin ortadan kaldırılması gerekecekti ve bu kaçınılmaz son daha o zamanlarda dahi anlaşılmıştı. Ama bu ülkelerin Sovyetlere sırtlarını dayaması ve Batının da İran’la Suudi Arabistan yanındayken unlara ihtiyaç duymaması bu ülkelerdeki insanlık dışı yönetimlerin yaşamlarını sürdürmesine yol açtı. Ancak 1980’li yıllar farklı olacaktı.

Önce İran İslam Devrimi’yle beraber Batı’nın bölgedeki en eski kuklası İran’ı kaybetmesi, daha sonra bu kaybın acısını çıkarmak için İran’a saldırı yapmaya teşvik edilen Saddam’ın önce kendi ülkesindeki Kürtleri nükleer kullanarak öldürmesi sonra da Kuveyt’i işgal etmesi, aynı dönemde Suriye’de Esad ailesinin katliamları, Kaddafi’nin Libya sınırlarının dışına taşan Uluslar arası manyaklıkları derken Sovyetlerin de yıkılması, Arap ülkelerin İsrail’e 4 kez saldırması ve artan milliyetçi dalgaların İsrail için ciddi bir tehdit halini almasıyla batı bu ülkelerin yer aldığı Orta Doğu’da kökten bir dönüşüme geçilmesi gerektiğine karar kıldı. 2000’li yılların başında varılan bu kararın uygulanması için 11 Eylül’de ABD’de İkiz Kuleler ve Pentagon’a yapılan terörist saldırılar da tam aranılan bahane oldu. Bu saldırılardan sonra önce Afganistan sonra Irak’a saldıran ABD önderliğindeki Batı’nın açıkladığı bölgesel dönüşüm planının adı Büyük Orta Doğu Projesi idi.

Bugün Orta Doğu’da yaşanan gelişmeleri incelerken asla ve asla gözden kaçırılmaması gereken Büyük Orta Doğu Planı, uygulama aşamaları ve amaçları dikkatlice takip edilmelidir. Her ne kadar resmi politikada plan ortada gözükmese de uygulamada planın nasıl işlediğine dair birkaç ipucu mevcuttur ve bunları sizlerle paylaşmakta sorun görmüyorum.

Öncelikle bu planın ne olduğuna bakalım. Büyük Orta Doğu Planı adı altında yeniden şekillendirilmek istenen bölgede bu şekillendirmenin temel amacı artık kontrol dışına çıkan dikta yönetimlere son vermek, onların yerine ılımlı İslam anlayışında demokratik ülkeler inşa etmekti. Plan Orta Doğu’yu Türkiye, Suudi Arabistan ve İsrail egemenliğinde bırakacak ve ABD’nin her olayda karşısında bu bölgeyi bulmasını sağlayan terörizm, nükleer tehdit bu yolla bertaraf edilecekti. Türkiye’de Ak Parti döneminde başarısı tasdik edilen Ilımlı İslam ve Demokrasi deneyimi de ülkemizi bir anda planın en önemli savunucularından birisi yaptı. Ancak Orta Doğu’da demokrasi bilincinin eksikliği, ikinci yazıda belirttiğim tarihi sorunlar bu planın işlemesini engelledi ve plan bir süre sonra rafa kaldırıldı. Son olaylarda planın yaptığı etki ve olası sonuçları tekrar gündeme gelmekte ve bana göre uzun vadede bu plan çok daha fazla konuşulmakta olacaktır.

Bilal ERTUĞRUL

3 Ağustos 2011

15:43

Read Full Post »

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 2…

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 2…

İlkyazımda sizlere Suriye özelinde Orta Doğu’da son dönemde yaşanan gelişmelerin genel bir resmini vermiş detaylara bu yazımla beraber odaklanacağımızı söylemiştim. Ve bugün bu dosyayı detaylı bir şekilde incelemeye başlıyoruz.

Öncelikle konu Orta Doğu olduğunda öyle 5 – 10 yıl öncesinden ya da birkaç liderden bahsederek konuyu açıklığa kavuşturamazsınız. Konu Orta Doğu olduğunda Hz. İbrahim peygambere kadar gitmek ve olaylara oradan bugüne gelerek yaklaşmak zorundasınızdır. Kutsal Kitaplardan bildiğimiz kadarıyla İbrahim peygamberin bahsi çok geçen iki tane oğlu vardır. Bunlardan birisi İshak diğeri ise İsmail’dir. İshak bugünkü İsrail oğullarının, peygamberimizin soyunun dayandığı ve meşhur Kurban hadisesinde adı geçen İsmail ise Arapların ya da İsmail’i Arapları denen Mekke civarı Arapların atasıdır. İşte insanlık tarihi kadar eski tarihi olan Orta Doğu’da bugünü etkileyen ilk ayrışma bu iki kardeşin çocuklarının çoğalıp büyük milletler haline gelmesiyle ortaya çıkmıştır ve adı günümüzde Arap – İsrail Düşmanlığı’dır. Bu düşmanlığın potasında yer alan iki önemli hadise de bugünün Orta Doğu’sunda düşmanlığın sonlanmasının önünde engeldir.

Bunlardan birincisi İsrail oğullarının Mısır’dan çıktıktan sonra ulaşmak istedikleri ve Tanrı tarafından kendilerine bahşedildiğini düşündükleri Kutsal ya da Vaat Edilmiş Toprakları’dır. Bu anlayışın içerdiği bizim güney sınırlarımız dahil hiçbir toprak parçasında bugün huzur bulunmaması ve İsrail Devleti’nin halen resmi ideoloji olarak bu düşünceyi benimsemesi arasında bağ bulunması ise şaşırtıcı olmamalıdır.

Bunun yanında İsrail oğullarının lanetlenmesiyle ilgili İslam dünyasındaki yaygın görüşte Orta Doğu Barışı’nı engellemektedir. İslam dünyasının ılımlı kesimleri Yahudilerin önceki dönemlerde inkar ve isyan eden kuşaklarının lanetlendiğini belirtip konuyu bugünkülerin varlıklarının meşruiyetine getirmezken daha sert kutuplar tüm Yahudilerin lanetlendiğini ve açıktan yok edilmeleri gerektiğini benimser. İşte bu ikinci anlayışta tıpkı Yahudilerin “İnsanları Yok Et, Vaat Edilmiş Toprakları Al” anlayışı gibi barışın önünde ciddi bir engeldir. Bu iki unsur da karşılıklı kanla beslenmektedir ve Orta Doğu’da akan kan söz konusu olduğunda bu Arap – İsrail Düşmanlığı dikkatle anlamlandırılmalıdır.

Orta Doğu denklemine yoğunlaşırken bakılması gereken ikinci düşmanlık Arap – Fars düşmanlığıdır. Tarihin ilk çağlarından itibaren Araplar karşısında gerek medeniyet gerekse de bölgesel liderlik konusunda önde olan Farslılar bu önderliklerini peygamber efendimiz Hz. Muhammed (SAV) döneminde gelen eşitlik ve sadece ve sadece takvada üstünlük anlayışıyla kaybetmişlerdir. Ancak zamanla gelişen Şia’yı benimsemeleri ve özellikle Emeviler döneminde Sünni anlayışın bir nevi Arap Milliyetçiliği’ne yoğrulmasıyla Orta Doğu’da bugün dahi durmadan akan kanın en büyük sorumlusu Şii – Sünni kavgasında taraf olmuşlardır. Yüzeysel yaklaşıldığında bunun Kerbela’da başlayan bir Kardeş Kavgası olduğu düşünülebilirse de benim yaklaşımımda bu kadim zamanlardan gelen iki komşu milletin kavgalarının bir şekilde aynı din farklı mezhep çatısı altında sürmesidir. Sebebi ya da yaklaşımı ne olursa olsun bu Kardeş Kavgası bugünkü Orta Doğu’nun en büyük sorunudur ve çözülmeden Orta Doğu’da kanın durması çok zordur.

Bu iki ana kavga dışında günümüz Orta Doğu’sunu anlamak için bakmamız gereken diğer unsurlar ise Türkler, Kürtler ve çoğunluğu Hıristiyan Arap olan diğer farklı etnik ve dini gruplardır. Türkler bölgeyi yaklaşık 900 yıl aralıksız olarak yönetmiş olmaları sebebiyle bölgede liderlik ve söz sahibi olma konusunda çok önemli bir avantaja sahiptir. Ancak gerek Birinci Dünya Savaşı ve sonrasında Araplara vurulan Hain damgası gerekse de İran İslam Devrimi’nden sonra Molla ihraç korkusu nedeniyle Türkler bölgeyle ilişkilerini neredeyse 90 yıl hiç ilerletmemiş, tabiri caizse arka bahçelerinde olan gelişmeleri görmezden gelmiş, uluslar arası devler bölgede nifak tohumları ekip petrol biçerken bir kenardan izlemiştir. Bu durumun anlamsızlığı, buralarla ilgilenmesek dahi yaşanan sorunların bir şekilde bizi etkileyeceği ise ancak 90’lı yıllarda yaşanan savaşların sonucunda anlaşılmıştır. Bu bağlamda bugünün Orta Doğu’su incelenirken nasıl 900 yıllık Türk Yönetimini gözden kaçırmamalıysak aynı şekilde bizim buralarda yokmuşuz gibi davrandığımız 90 yılda yaşananları da başarılı bir şekilde analiz etmeliyiz. İşte Sayın Davutoğlu döneminde uzun bir süre sonra 900 yıllık geçmişimizin gücünü kullanmaya karar vermemiz ne kadar doğru olmuşsa 90 yıllık arayı gözden kaçırmamızda bugün yaşadığımız sıkıntılarda o derece etken olmuştur.Çünkü bizim uzakta kaldığımız bu 90 yılda batı ülkeler eliyle ve Vahabiler kanalıyla yerleştirilen Türk Düşmanlığı bölgede en azından yönetici kesimlerde çok önemli bir dirençle karşılaşmamıza sebep olmuştur. Her ne kadar Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın kimliğinde 900 yıllık geçmişimiz tekrar bölge milletlerinin hafızalarında canlanmışsa da 90 yılda karşımıza konanlarda son dönemde yönetici elitlerde açıktan ortaya çıkmaktadır.

Bölge denklemini iyi anlamak için bakmamız gereken son gruplar Kürtler ve Hıristiyan Araplar’dır. Birinci Dünya Savaşı sonuna kadar Kürtler de tıpkı Araplar gibi uzun bir süredir Osmanlı İmparatorluğu ya da İran’da egemenlik gösteren çoğunluğu Türk asıllı devletlerin çatısı altında yaşamışlardı. Savaş sonrası Araplar arasında artan milliyetçi dalganın benzerinin oluşmamış olması, yaşadıkları bölgenin İngiliz – Fransız çıkar bölgesinin tam ortasında olması gibi sebeplerle Kürtlerin bir devleti olmamıştır. Bugün pek çoklarının kullandığı yapay sınırlar, cetvelle çizilen sınırlar aslında temelde Kürt nüfusun yoğun yaşadığı bölgelerin Türkiye, İran, Irak ve Suriye arasında paylaştırılması sırasında ortaya çıkmıştır. Bu sınırların böyle devam etmeyeceği bir halkın yok kabul edilemeyeceği ilk olarak Irak’ta oluşan Kuzey Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’yle görülmüş ve benzer durumun İran, Suriye ve Türkiye için de uzun vadede düşünüldüğü ya da düşünülebileceği, bu ülkelerin kendilerini buna hazırlaması gerektiği ortaya çıkmıştır. Bu bağlamda artık Orta Doğu’da Türk, Arap, Fars ve Yahudi kimliklerinden sonra beşinci bir etnik kimlik olarak Kürt kimliği kabul edilmek, anlaşılmak ve her olayda hesaba katılmak zorundadır. Bunun yanında çoğu Avrupa’ya göçmüş Hıristiyan Arapların da özellikle toplumsal dengelerde oynadıkları rollerin anlaşılması başta Suriye olmak üzere diğer ülkelerde yapılmak istenen ve yapılanları anlamamızı kolaylaştıracak ve geleceğe yönelik daha doğru projeksiyonlar yapmamızı sağlayacaktır…

Bilal ERTUĞRUL

2 Ağustos 2012

01:11

Read Full Post »

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 1…

ORADAKİ BİZİM KÖYÜN HİKAYESİ – 1…

Çok meşhur bir şarkımız vardı eskiden bizim, benim yaşımdakiler henüz küçük bir çocukken hep beraber seslendirirdik; “Orada bir köy var uzakta, gitmesek de, görmesek de, o köy bizim köyümüzdür.” Sanki bu şarkıda hep bir şeylere bir yerlere eskiden bize ait olan, halen kalbimizin bir yerinde hissettiğimiz bir özlem dile getiriliyordu. Ben o şarkıyı söylerken aklıma o günler için uzaklarda kalan memleketim ve Osmanlı’dan Cumhuriyet’e devrilirken kaybedilmiş toprakları hatırlardım. Bir yanım hüzün dolardı. Acaba şimdi nasıldır oralar, acaba onlar da bizi hissediyorlar mı diye düşünürdüm çocuk aklımla.

Osmanlı’dan ayrılma dönemlerinde gerek Balkanlar da gerekse de Orta Doğu’da sınırlar, devletler sadece ve sadece batılı emperyalist devletler ve o dönemin Çarlık Rusya’sının çıkarlarına göre şekillenmiş uzun vadede ortaya çıkacak sorunlar hiç düşünülmemişti. İşin özünde biz de Cumhuriyet’ten sonra kendi dertlerimize gömülmüş, bunu hiç düşünmemiştik. Ama zaman bu ya gün gelecek hem dünya yaptığı yanlışı anlayacak hem de biz oradaki köylerin henüz bizden o kadar da kopmadığının farkına varacaktık. Önce Balkanlar’dan Avrupa’nın orta yerinden duyduk feryadı. Eski Yugoslavya’nın sınırları içerisinde başlayan Müslüman Boşnak kıyımı adeta bizim oralarda bıraktığımız, uzunca bir süre şarkıları dışında hiç anmadığımız kardeşlerimizin farkına varmamızı sağlayan bir kıvılcım oldu. Aynı dönemde Bulgaristan, Yunanistan gibi ülkelerde yaşanan azınlık dramlarında da anladık ki bizim halen orada bir köyümüz vardı ve onlar bizden çok da uzakta değildi. Bu bölgelerdeki sorunlar kısmen çözüldü çözülmesine ama halen ne kadarımızın oradaki köyün farkında olduğunu tartışacak durumdayım.

2000’li yılların başında Ak Parti iktidara gelip Ahmet Davutoğlu’nun kimilerinin Yeni Osmanlıcılık diye adlandırdığı anlayışı dış politikaya hakim olunca bu sefer hemen sınırlarımızın yanı başında yer alan köylerimiz olduğunu anladık. Hem de bu köyler en azından bize gösterildiği kadarıyla henüz Balkanlardakiler gibi yanmamıştı ve kurtarılabilirdi. Bu sefer yangın başlamadan söndürülebilirdi. Sayın Bakan bu konuda yapıcı bir politika geliştirmiş, Komşularla Sıfır Sorun, Tam İş Birliği amacına yönelik olarak Başbakan ve Cumhurbaşkanı’ndan aldığı destekle yola koyulmuştu ki bölgenin kangren olmuş sorunları karşısına teker teker çıkmaya başladı. Önce Ermenistan’la yapılan protokoller gerek içerde gerekse de dışarıda tam anlaşılmadı ya da anlatılamadı ama daha da önemlisi Amerika ve Fransa merkezli Ermeni Lobisi hep yaptığını yapıp yola taş koydu. Sonra Kıbrıs üzerinde atılan adımlar önce Annan Planı’nın reddi, Kıbrıs Rum Kesimi’nin Avrupa Birliği’ne üye olması derken tam bir çıkmaza girdi. Olaylar böyle akıp giderken Bakanın politikaları en azından yeni Irak, İran, İsrail ve Suriye eksenli Orta Doğu’lu komşularımızda başarılı olmuş, Türkiye kronikleşmiş sorunlarda ara bulucu rolüne kadar soyunmuştu. Bu Çok değil daha birkaç yıl önce herkesten korkmak ya da onları sevmemek için bir bahane bulmaya soyunmuş Türk Hariciyesi için de çok önemli ve başarılı bir geçiş dönemi olmuştu.

Ancak ne yazık ki bu kısmi başarı da sürdürülebilir olmayacaktı. Önce İsrail’in Gazze saldırıları, Mavi Marmara gibi olaylardaki orantısız güç kullanımı, sonra İran üzerinde artan Nükleer baskı, Irak’ta bozulan mezhepler ve milletler arası denge derken elde neredeyse bir tek Suriye kalmıştı. Ama Suriye’yle ilişkiler ortak Bakanlar Kurulu toplayacak seviyeye kadar başarıyla çıkarılmış ve insanlar acaba diğerleriyle de bu derece iyi ilişkilere ulaşılıp, bölgesel lider Türkiye idealine ulaşabilir miyiz diye düşünmeye başlamışlardı. Ama ne yazık ki bu sadece düşünceden ibaret kalacaktı. Orta Doğu’da temeli ekonomik ve sosyal adaletsizliğin uzun süreli varlığının artık katlanılamaz boyuta ulaşması olan Arap Baharı sürecinin önce Tunus sonra Mısır ve Libya’da diktatörleri koltuklarından etmesiyle yayılması ateşin her ülkeye sıçrayacağını göstermişti. Ve ateş bize en yakın olana sıçradı. İşte bugün Suriye’yi yakıp kavuran ateş, o günlerden gelen ateş ve ben sizlere bu ateşin arkasında bilinmeyen ya da basit yaklaşımlarda göremediklerimizi, daha bir hafta önce bulunduğum bölgede Suriyeli mültecilerin yaklaşımlarını, Özgür Suriye Ordusu’nun yapısını ve yarının Suriye’siyle Orta Doğu’su üzerindeki fikirlerimi paylaşacağım bir yazı dizisi hazırlamak istedim. Ve bu yazının devam yazılarıyla beraber burada genel bir resmini vermeye çalıştığım son günlerde bizim için en önemli mesele olarak gördüğüm bu konuyu sizlerle detaylı bir şekilde paylaşacağım…

Bilal ERTUĞRUL

1 Ağustos 2012

17:24

Read Full Post »

CHP’DE NELER OLUYOR? – 2…

CHP’DE NELER OLUYOR? – 2…

PARTİ İÇİ İKTİDAR MÜCADELESİ Mİ İDEOLOJİK ÇEKİŞME Mİ?

İlk yazımda Gürsel Tekin’in İstanbul’da CHP için bir umut ve değişim sembolü olarak ortaya çıkışı, Kemal Kılıçdaroğlu’yla yaptığı İstanbul – Ankara yolculuğu ve istifasıyla yalnız başına eve, İstanbul’a dönüşünü anlattım. Bu yazımda ise bu istifadan sonra çok konuşulan istifanın sebebi üzerinde duracak, bana göre arka planda kalan noktalara değinip uzun dönemdeki olası hareketlere dair fikirlerimi sunacağım.

Gürsel Tekin’in istifası bazıları tarafından beklense de pek çokları için, en çok da ona belki de en çok değer veren (kimisi oy veren, kimisi vermeyen ama onda bir ışık gören) halk için tam bir sürpriz oldu. Dahası Kılıçdaroğlu’nun bu istifayı engellemek için en azından görünürde hiçbir şey yapmaması, en yakın yol arkadaşı giderken kapıyı gösterme dışında girişimde bulunmaması akla pek çok soru getiriyordu. Ama bu sorular arasında en başta yazımın başlığında yazdığım soru akıllara geliyor; “Acaba bu istifanın sebebi parti içi iktidar mücadelesi mi yoksa ideolojik bir çekişme mi?”

Kesin kanı vermek için erken olsa da bana göre bu istifanın altında yatan sebep ideolojik çekişmeden öteye bir şey değil. Çünkü ilkyazımda da belirttiğim gibi eğer ortada bir parti içi iktidar hesabı olsaydı Gürsel Tekin için çok daha uygun zamanlar mevcuttu. Hâlbuki o hiçbir zaman Kemal Kılıçdaroğlu’na sırtını dönmedi ya da onu arkadan vurmadı. Aksine istifasının ardından da Genel Başkan’a destek vereceğini açıkladı. Ama sanki bu açıklamada bir sitem, bir kırılmışlık vardı ve bence o kırgınlıkta bazı sözler sanki “Genel Başkan’a rağmen Genel Başkan’a destek vereceğim” anlamına geliyordu. İşte bu Genel Başkan’a Rağmen bölümünün altında ise İdeolojik Çekişme yani bana göre istifanın esas sebebi yatıyor. Kemal Kılıçdaroğlu kamudan gelen, devlet terbiyesi adı altında pek çok kere dillendirilen bir ekolün partideki temsilcisi konumunda. Kılıçdaroğlu’nun genel başkanlık döneminde bu terbiyenin yönettiği politik duruşu kavgacılıktan çok aklıselime, sessiz ve derinden düşünerek bazen yavaş kalsa da zamanla hareket etmeye ve profesyonelleşmeye dönüştü. Bu bağlamda öncelikle parti yönetimine fikirlerine saygı duyduğu çoğu akademik dünyadan gelen profesyonelleri getirdi. Bu profesyoneller arasında siyasette çekirdekten yetişen isim ise Gürsel Tekin oldu. Bu sebeple de Gürsel Tekin bir anda CHP’nin iki numarası olarak sivrildi. Ancak siyaset bürokrasi ya da akademiye göre çok daha halka yakın bir kurumdur. Halkla iç içe olmak, ondan birisi gibi durmak dahası onun kadar tez canlı olmayı gerektirir.

İşte bu özelliklere neredeyse parti yönetiminde tek uyan isim olan Gürsel Tekin’in yönetimde benzerleri çoğaltılıp, eli güçlenmeliyken 12 Haziran’da yaşanan seçim başarısızlığı (en azından parti yönetimine ve Kemal Kılıçdaroğlu’na göre) sonucu Kemal Kılıçdaroğlu örgütü ondan alma ve yerine Nihat Matkap’ı getirme gereği hissetti. Ve bence ne olduysa aslında o andan sonra oldu. SHP kökenli Nihat Matkap, 1995 birleşmesinden sonra Gürsel Tekin ve arkadaşları gibi solun tek çatısının CHP olması projesine katılmadı. Aksine 2009’a kadar çalışmalarını alternatif sol gruplar arasında devam ettirdi. Hatta partiye katılmadan önce solun tek çatı altına toplanmasını sağlama amacındaki Baykal dönemi CHP dışı sol grupların oluşturduğu 10 Aralık Hareketi’nde onun da sıkça adı duyuldu. Bu hareket her ne kadar başta iddialı gözükse, basından da ilgi toplasa da halk gözünde açıkça başlamadan biten hareketlerden oldu ve adı bile sokaklarda duyulmadı. Belki temelde iyi niyetliydiler ama halka inememiş solun bir uzantısından öteye gidemediler. Sonra Kemal Kılıçdaroğlu partinin başına geçince bu ve benzeri pek çok hareketten isimler partiye geri çekilmeye çalışıldı ve partinin dengesi kaydı. Kılıçdaroğlu bu çalışmalarında parti içi demokrasi ve çeşitlilik artışı üzerinde vurgu yaparken aslında ideolojik anlamda, halka yaklaşım ve ulaşma anlamında partiyi böldüğünün farkına varmadı ya da vardırılmadı. Nitekim üyelerde Kılıçdaroğlu’na karşı var olan aşırı desteğe rağmen muhaliflerin kurultay toplayabilmesinde bu parti dışından içeriye entegrelerle partinin mevcut kadroları arasındaki uyumsuzluk baş rol oynadı.

Kemal Kılıçdaroğlu 12 Haziran seçimlerinden sonra ideolojik bir seçim yapmak zorunda kaldı. Ya mevcut kadroların güçlenmesiyle halka daha yakın, yavaş ama kararlı büyüyen bir parti olarak daha merkezde bir ideoloji benimseyecek ya da 12 Eylül sonrası halk nezdinde değer kazanamamış, öncülü Önder Sav ve Deniz Baykal’ın da çok farklı bir noktasında durmadıkları, iyi ya da kötü ne yaparsa yapsın halka anlatılamayacak bir sol çizgi benimseyecekti. Onun seçimi alternatif ve daha birkaç ay önce partinin varlığını gereksizlik olarak atfeden grupların dahil edilmesiyle daha sol ama halka kopuk, eski kavgalara dönük ve mevcut teşkilat yapısı düşünüldüğünde ideolojik uyumsuz bir politika gütmek oldu. Bunun sonucunda örgüt kontrolü Nihat Matkap ve Erdoğan Toprak’a geçerken Gürsel Tekin ve ideolojisinden vazgeçildi.

Halbuki bence 12 Haziran seçimlerinde alınan sonuçlar CHP aday listeleri, AK Parti’nin halk gözündeki konumu, CHP’nin belli bölgelerde uzun bir süredir hiç esamesinin okunmaması düşünüldüğünde başarısızlık değildi. Dahası CHP’nin değiştiğine dair ciddi bir umut filizlenmeye başlamıştı. Ama her ne hikmetse CHP kadrolarına yönelik politika tercihiyle bir anda eski günlere geri dönüldü. Halk önce Şubat kurultayı, sonra bu istifa ve İstanbul kongresine bakarak bu değişime olan inancını kaybetti. Ve bence şu an itibariyle Kemal Kılıçdaroğlu için Başbakanlık ihtimali de artık bitti. Çünkü, muhalefetteyseniz ve değişim sayesinde ancak iktidar olabilecekseniz değişime sonuna kadar devam etmeli ve bu inancın kaybolmamasına izin vermemelisiniz. Ancak son 1 yılda CHP’de olduğu gibi değişiminizi 90’ların siyasi kimliklerine dönerek yapmaya kalkarsanız halka değişimi inandıramazsınız.

Bu istifa konusunda yapılan açıklamalar dikkatle incelendiğinde Gürsel Tekin’in iddia ettiği gibi Kemal Kılıçdaroğlu’yla aynı yolda yürümesinin de çok manalı olmadığını anlarsınız. Aşağıda linkini verdiğim haberlerdeki röportajlarda Kemal Kılıçdaroğlu en büyük başarısı olarak ülkenin demokratikleşmesinin dinamiği olduklarını iddia ederken, Gürsel Tekin bırakın ülkeyi parti içinde yeteri kadar demokratikleşilemediğini iddia ediyor. Yani biri Şam’ı gösterirken, diğeri Halep diyor. Yine İstanbul İl Başkanlığı’na aday olan, genel merkez tarafından desteklenen ve krizin son noktası olarak adlandırılan mevcut il başkanı Oğuz Kaan Salıcı’nın açıklamasını incelediğinizde parti içi disiplin ve benzeri tehditvari kavramların çok eleştirilen Sav döneminden farkı olmadığını da görürsünüz.

Sözün özü bence Kemal Kılıçdaroğlu Gürsel Tekin’in istifasına giden yolu sonuna kadar açarak, partiyi iki farklı ideolojiye bağlı örgütün kapışma alanına dönüştüren genişlemenin boyutlarını hesap etmeyerek uzun vadede başarılı olma fırsatını kaçırdı. İstanbul kongresinden sonra partide ki ayrı kanat oluşması muhtemel, dahası Baykal – Sav cephesi düşünüldüğünde sayıyı 3’e de çıkartmak mümkün. Bu durumda da liderliğe geldiğinde kayıtsız şartsız destek alarak Ecevit sonrası yeni bir heyecan uyandıran Kılıçdaroğlu eski günlere dönüşle bu heyecanı da kaybetmiş oldu. Bundan sonra yeni bir heyecan yakalayana ya da onun yerini alacak daha derli toplu bir parti çıkana kadar CHP’nin parti içi kavgalar ve %20’lik oylarla devam edeceğini düşünüyorum. Haber ve röportaj linkleri aşağıdadır:

http://www.haberturk.com/gundem/haber/740277-chp-degisim-surecinde-degisim-hep-sancili-olur

http://haber.gazetevatan.com/kilicdaroglundan-ikinci-onder-sav-resti/448622/9/Siyaset

http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/20499626.asp

Bilal ERTUĞRUL

9 Mayıs 2012

10:32

Read Full Post »

CHP’DE NELER OLUYOR? – 1…

CHP’DE NELER OLUYOR? – 1…

İSTANBUL – ANKARA GİDİŞ DÖNÜŞ YOLCULUĞU…

Geçtiğimiz hafta ülke kamuoyuna damga vuran bir istifa haberi oldu. Öyle Bakan, Başbakan istifa etmedi Ana Muhalefet Partisinin Genel Başkan Yardımcılarından birisi istifa etti. Hem de unvanına bakarsanız sadece partinin Basınla İlişkilerden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı istifa etti. Ama iktidar dahil herkes bu istifayı konuştu, herkes bir şeyler yazdı, çizdi, senaryolar üretti. Çünkü Gürsel Tekin namı layıkıyla Cumhuriyet Halk Partisi’nin halka açılan kapısı istifa etti. Ben de hazır olaylar biraz durulmuş, Gürsel Tekin İstanbul’a dönmüş, Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu bu konudaki ilk beyanatını Güneş Gazetesi’nden Talat Atilla’ya vermişken yani herkes eteğindeki taşlardan dökebileceği kadarını dökmüşken sizlerle bu konudaki fikirlerimi paylaşmak istedim.

Öncelikle istifası bir anda ülke gündemini bu kadar dolduran Gürsel Tekin’in kim olduğu, ne yaptığı ve neden bu derece önem kazandığını açıklayarak başlayalım. 1964 Ardahan doğumlu olan Gürsel Tekin gençlik yıllarından itibaren CHP’de aktif siyaset yapmıştır. 12 Eylül sonrası CHP yasaklı olunca onun yerine kurulan sosyal demokrat hareketlerde bulunduktan sonra CHP’nin yeniden SHP ile birleşip solun çatı örgütü haline gelmesiyle 1995 sonrasında CHP İstanbul teşkilatında bulunmuştur. 2002 yılında İl Başkan Yardımcısı, 2007’de İl Başkanı olmuştur.

2009 yerel seçimlerinde Kemal Kılıçdaroğlu’nun İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı olmasıyla beraber halka yakınlaşma olarak görülen çabaları ülke çapında dikkat çekmiştir. Seçim sonucunda her ne kadar Kılıçdaroğlu belediye başkanı seçilemese de CHP’nin İstanbul’da kabuklarını kırdığı, halk ile uzun bir zamandır var olan kopukluğun giderilebileceği düşüncesi doğmuştur. Bu umutlanmada Kemal Kılıçdaroğlu’yla beraber en çok öne çıkan isim olmuştur.

2010 yılında Deniz Baykal’a yönelik kaset operasyonuyla uzun süredir CHP’nin başında bulunan Baykal’ın istifasıyla boşalan genel başkanlık koltuğu için Önder Sav Ankara ekibiyle, Gürsel Tekin’de İstanbul ekibiyle Kemal Kılıçdaroğlu’nu desteklemiş, Kılıçdaroğlu Genel Başkanlığa geçerken Gürsel Tekin’de İstanbul’dan Ankara’ya ya da daha doğru tabirle Genel Merkez’e gidiyordu. Ama özellikle halktan gelen değişim isteği ve basının bunu Önder Sav’ın parti içindeki örgüt kontrol yetkisini kaybetmesi gerekliliği olarak sunması sonucu 2010 Aralık Kurultay’ı sonucu Önder Sav parti içi gücünü tartışmalı da olsa kaybediyor, onun yerine CHP İkinci Adamı olarak Örgütten Sorumlu Genel Başkan Yardımcılığı’na Gürsel Tekin seçiliyordu. Yine bu zorlu süreçte kurultay üyelerinin önemli bir kısmını daha önceden bin bir hesap ve dengeyle bizzat kendisi oluşturmuş olan Önder Sav’ın parti içi hegemonyasının yıkılmasında da Gürsel Tekin’in ve İstanbul kanadının Kemal Kılıçdaroğlu’yla beraber hareket etmesi çok önemli rol oynamıştır.

Bu kader arkadaşlığı 12 Haziran 2012 seçimlerinde en azından kendileri açısından beklenen başarıyı alamayınca Kemal Kılıçdaroğlu yeni bir kurultay topluyor ve Gürsel Tekin bana göre parti içi güç bakımından Örgüt Yönetiminde yerine getirilen Nihat Matkap ve Erdoğan Toprak’tan sonra dördüncü sıraya geriliyordu. Bana göre Kemal Kılıçdaroğlu bu kader arkadaşlığında o gün ilk hatayı yapmıştı. Halk gözünde kendisiyle beraber partinin değişimiyle özdeşleşen Gürsel Tekin’i zayıflatması aslında sadece siyasi açıdan elini zayıflatıyordu. Nitekim muhalefet bu yılbaşında bunun farkına varıyor ve Kemal Kılıçdaroğlu’nu devirmek için kurultay çağrısı yapıyordu ama Gürsel Tekin yine genel başkanının yanında yer alıyordu. Eğer bazılarının haksız yere kendisine itham ettikleri gibi koltuk kaygısı olan bir adam olsa Örgütteki Yönetim görevinden alındığında ya da Şubat Kurultay’ında İstanbul’a dönebilir ya da muhaliflerle iş birliğine gidebilirdi ama yapmadı. Çünkü Kemal Kılıçdaroğlu arkasında 2009 sonrası oluşturdukları değişimin CHP’yi uzunca bir süredir hasret kaldığı iktidara taşıyabileceğini düşünüyordu ve bu dava kardeşliğine inanıyordu.

Ama Kemal Kılıçdaroğlu o ve davasındakiler fark etmese de halk gözünde zemin kaybediyor, onunla gelebilecek bir değişim artık pek inandırıcı durmuyordu. Üstüne üstlük Kemal Kılıçdaroğlu’nun solun tüm kesimlerinden hatta sağdan isimleri parti yönetimine toplaması da halkta umut ettiği birleşmiş parti imajını uyandırmıyordu. Çünkü halkta çok iyi biliyordu ki bu isimlerin bir kısmı vakti zamanında parti içi muhalefet sebebiyle partiden uzaklaşsa da bir kısmı Ecevit sonrası yani 12 Eylül sonrası tam 32 yıldır CHP ile hiçbir ortaklık taşımıyordu. Yani birleşmek denilen şey bütünleşmenin ötesinde ilgisiz parçalarından dâhil edilmesine sebep oluyordu. Pek çoklarına göre bu nokta sonunda Gürsel Tekin’in partideki tüm görevlerinden istifa edip İstanbul’a dönmesinin de yegâne sebebi oluyordu. Ama herkes için bu bir sondan başka yeni bir başlangıçtı. Peki, iyi de neden bu sona gelinmişti ve neye, nasıl başlanacaktı?…

Not: Bu istifanın altında bana göre yatan sebepleri, gelecekte olası sonuçlara dair ayrıntılı analizimi devam yazımda okuyabilirsiniz.

Bilal ERTUĞRUL

8 Mayıs 2012

09:30

Read Full Post »

TOPLUMSAL PLANLAMA VE EĞİTİM ÜZERİNE…

TOPLUMSAL PLANLAMA VE EĞİTİM ÜZERİNE…

Dün yazdığım kuşakların bir siyasi otorite tarafından kazanılacağına dair yazıma çeşitli tepkiler aldım. Kimileri Ak Parti’nin hali hazırda kuşakları kazandığını, kimileri Ak Parti’ye akıl vermenin haddi olmadığını kimileri çok fazla Ak Parti ağzıyla yazdığımı belirtti. Hepsinin fikrine saygım var ama sanırım bazı noktalarda açık olamadım. Bana göre Milli Görüş hareketinin lideri Sayın Necmettin Erbakan her ne kadar yeri geldiğinde çok ağır eleştirse de 2007 sonrası Ak Parti’nin aldığı oy oranlarının %50’lere dayandığını görünce daha 90’larda söylediği; “Bir gün her iki kişiden birisi Milli Görüşçü olacak” sözünü hatırlayıp mutlu olmuştur. Ben de Başbakan Recep Tayyip Erdoğan şu anda lider olduğu için, Allah (c.c.)nasip eder uzun bir ömür yaşarsa aynı mutluluğu nasıl yaşayabilmesi için yapılması gereken bir değişimi dilim döndüğünce aktardım. Lakin yazımda belirttiğim hususlar memleketin idaresiyle şereflenmiş her lider ve hareket için geçerlidir.

Bugün de dün az ucundan değindiğim eğitim üzerine yoğunlaşmaya devam etmek istedim. Malum son dönemde eğitim üzerine ciddi tartışmalar yaşandı. Kamuoyunda 4+4+4 yasası olarak bilinen geniş kapsamlı reform paketi yeni Milli Eğitim Bakanı Ömer Dinçer ve ekibinin oluşturmak istediği eğitim sisteminin ilk aşamasını oluşturuyordu. Bana göre kapsamlı düşünüldüğünde çok önemli dönüşümlerin başlangıcını ifade eden ve desteklediğimi belirttiğim bu paketin halka yeteri kadar anlatılamamasıyla oluşan tartışmalar ne yazık ki eğitim sistemimize bir fayda vermedi. Yine her üniversite sınavı sonrası ortaya çıkan “0” çeken öğrenciler tartışmasının da bizi ileriye götürmediği artık hepimizin malumudur. İşte ben de bu yüzden bugün eğitim sistemimizi başka bir açıdan ele alacağım. Dün Eğitim sistemleri kuşak yetiştirir demiştim, peki, bizdeki kuşaklar nerede ve hepimizin içinden geldiği eğitim sistemimiz ne yetiştiriyor?

Eğitim sistemimizin ne yetiştirdiği üzerinde durmak istediğimden yazımda yüksek öğrenime yoğunlaşacağım. Ancak bir ülkenin genel eğitim sisteminin yargılanmasının ana okul düzeyinden yapılması gerektiğini de sizlere hatırlatmak isterim. Bu yüzden ben tarlanın nasıl sürüldüğüne değil hasadın nasıl toplandığı ve işe yarayıp yaramadığına değineceğim.

Bir eğitim sisteminin ne yetiştirdiğine bakmak için o sistemin en üst kısmına bakılır ve buradaki istatistikî bilgilerle analiz yapılır. Ülkemizde 1970’lere kadar bu değerlendirmenin yapılacağı alan liselerken, 1970 sonrası üniversiteler, öğrencilerin mezun oldukları bölümler dikkate alınırsa daha doğru analiz yapılır. Bu bağlamda bizim sistemimiz ne yetiştiriyor? Öncelikle 1970’lerden itibaren her üniversitenin kendi sınavı yerine genel bir sınav yapılmasıyla ülkenin en demokratik alanlarından birisi yüksek öğrenime geçiş olmuştur. Her ne kadar son yıllarda dershane, genelde maddi imkân ya da imkansızlıklar bu eşitliği gölgelese de Van’ın bir köyünden bir öğrenciyle İstanbul’un Etiler’inden bir öğrencinin aynı koşullar altında olmasa da aynı celladın elinde olması bana göre bir eşitliktir. Yani bana göre üniversiteye yerleştirme sisteminde sorun o kadar da büyük değildir. Peki, sorun nerde? Bundan 10 yıl öncesine kadar iki ciddi sorunumuz vardı. Unların ilki çok sayıda öğrenci sınava girmesine rağmen yeterli sayıda üniversite olmaması, ikincisi ise lise eğitimi ve özellikle mesleki eğitimin iflas etmiş olmasıydı. Hükümet u sorunlardan ilkinin çözümü için üniversite sayısını arttırdı. Bu özünde iyi bir adım olmasına rağmen bana göre yeterli planlama olmadan atılmış bir adımdı. 1930’lardaki her ile bir şeker fabrikası furyasının her ile bir üniversite versiyonuna dönüşmesi de uzun sürmedi. Halbuki daha planlı yapılabilirdi. Dikkat çeken en önemli eksiklikler öğretim elemanı eksikliği ve illerin sosyo-ekonomik durumlarına göre özelleşebilecek üniversitelerin yapılmamasıydı. Bu özelleşme örneğin bir tarım ve turizm şehri olan Şanlı Urfa’da bu alanlara yoğunlaşılırken, sanayi şehirleri olan Gazi Antep, Kayseri gibi şehirlerde kurulan yeni üniversitelerin tamamıyla teknik üniversite olması şeklinde olabilirdi. Ancak öyle olmadı. Her üniversitede şartmışçasına iktisat, fen edebiyat, işletme, eğitim fakülteleri kuruldu. Dahası YÖK tarafından daha önce konulan bariyerlerin kalkmasıyla Hukuk ve Tıp fakülteleri ve kontenjanları geometrik bir büyüme gösterdi. Peki, böyle mi olmalıydı? Bence “HAYIR”. Çünkü bu kadar üniversite açılacaksa bazıları sadece Hukuk ya da Tıp üniversitesi olarak planlanabilirdi. Örneğin Ardahan Hukuk Üniversitesi kurulur, burada hangi hukuksal alanlarda eksiklik olduğu belirlenir ve 20 – 30 bin kişilik bir hukuk şehri oluşturulurdu. Ya da Afyon Tıp Üniversitesiyle Tıp fakülteleri ve bağlı bölümlerden oluşan kompleks ve uzmanlaşmış üniversiteler kurulabilirdi. Bu yapılmalıydı ve bence sırf bu sebepten bile reform yarım kaldı. Mesleki eğitime yönelik de 4+4+4 reformu yapıldı. Bu reformunda amacına uygun uygulanıp uygulanmayacağını zaman içerisinde göreceğiz.

Bu iki konu dışında son günlerde Başbakan’ın “Dindar bir nesil” sözüyle başlayan toplumsal planlama üzerine bir öneriyle yazımı tamamlayacağım. Malum toplumsal planlamayı eski Sovyetler Birliği benzeri ülkeler yapardı. Ama modern dünyada liberal sistemin merkezi ABD’de bile bir planlama en azından eğitimsel yönlendirme olduğu görülmektedir. ABD tarihi incelendiğinde orduda belli, adli sistemde belli, siyasi arenada belli ailelerin isimleri sıklıkla görülür. Toplumda sanki cetvelle sınırlanmış bir düzen görülür. Bu tamamen eğitim sistemiyle yapılır. Her grubun yöneleceği alan da eğitimi de bellidir. Bunun istisnaları Başkan Obama gibi çıkabilir ama istisnalar kaideyi bozmaz. Son 50 yılda sırf Anadolu’dan çıkan çocuklar ailelerin ve kendi hayatlarının erken kurtulması için istesin ya da istemsin Mühendisliklere ya da Tıp fakültelerine pek de düzenli olmayan bir şekilde yığılmıştır. Halbuki bu çocuklar arasında farklı alanlarda çok daha başarılı olacak çocuklar mevcuttur ve bunun farkına pek çok kişi varmıştır. Ama maddi sınırlandırmalar çocukların ilgilerini köreltmiştir. Bu bağlamda henüz ilk okullarda başlayarak yetenek ve zekaları ayrışan, belli alanlara yatkınlıkları kolayca fark edilen çocuklar ayrıştırılmalı, gerekirse özel koşullar sağlanarak bu çocuklar neyi iyi yapacaklarsa o alana yönlendirilmelidirler. 4+4+4 yasasıyla bu kısmi olarak yapılabilecek olsa da daha kapsamlı bir eğitimsel planlamayla uzun vadede ülkenin çok daha hayrına olacak kuşaklar yetiştirilebilir.

Sözün özü 10 yıl önceyle bugünkü eğitim sistemlerimiz ve bu sistemlerin ürünleri düşünüldüğünde artan adet ve düşen kaliteden başka bir şeyle karşılaşmıyoruz. Bunu değiştirmek için üniversitelerde dediğim uzmanlaşmaya ya da alanlaşmaya gidilmeli ve 4+4+4 yasasının temel nedeni olan erken yaşta yeteneğe göre ayrıştırma tavizsiz ve ilerletilmiş bir şekilde yapılmalıdır. Aksi takdirde 10 yıl sonra 10 yıl önceyle tek farkları lise diplomalarını üniversite diplomasıyla değiştirmiş vasıfsız, çoğunlukla işsiz ama kesinlikle verimsiz kuşaklarla karşılaşırız. Yerimizde saymayı bırakın geriye gideriz.

Bilal ERTUĞRUL

28 Nisan 2012

21:59

Read Full Post »

SEÇİMLER KAZANILDI PEKİ YA KUŞAKLAR…

SEÇİMLER KAZANILDI PEKİ YA KUŞAKLAR…

Son dönemde Türk siyasetinde ortaya çok net çıkan bir tablo var. Ak Parti hele de Başbakan Recep Tayyip Erdoğan başta olduğu müddetçe büyük bir terör eylemi (11 Eylül benzeri), ciddi bir ekonomik kriz (2001 krizi gibi) ya da büyük bir doğal afet (99 depremi ya da 2007 Endonezya tsunamisi gibi) olmadığı müddetçe yakın seçimlerden hep birinci parti olarak çıkacak. Peki, Başbakan Recep Tayyip ERDOĞAN Cumhurbaşkanı ya da Başkan olursa veyahut siyasi ya da dünyevi ömrünü tamamlarsa ne olacak? Yine seçimleri Ak Parti mi kazanacak? Bugün sanırım Ak Parti’nin yönetici kadrolarının dahi pek çoğu bu soruya yanıt veremiyor. Yanıt verenlerde de büyük bir çoğunluk “HAYIR” yanıtını tercih ediyor. Peki, neden bu soruya “EVET” denemiyor ve evet denmesi için ne yapılması gerekiyor? Bana göre cevap çok net: “Seçimler kazanılırken, kuşakların da kazanılması gerekiyor!” Ancak kuşaklar kazanıldığında bu soruya evet yanıtı kolaylıkla verilebilir. Peki, kuşakların kazanılmadığını neden iddia ediyorum ve kazanılması için ne yapılır? Bugün bu konudaki fikirlerimi sizlerle paylaşmak istiyorum.

Türkiye Cumhuriyeti toplum yapısı bana göre 1923’de neyse bugün de aynı şeklini koruyor. Peki, nasıl oluyor da bu kadar çok iktidar değişti? Bana göre iktidar hiç değişmedi. Devlet 1923 yılında kurulduğunda yönetici kesimle halk arasında ciddi bir düşünsel farklılık mevcuttu. Atatürk ve yakın çalışma arkadaşlarının önderliğinde düşünülen batı değerleriyle oluşturulmuş modern toplum Anadolu insanının rüyalarında gördüğü İslam Birliği ve dirilişinden çok farklıydı. Halk muhafazakar, yönetim devrimciydi. Halkın giyim kuşamının ya da yazdığı yazının değişmesi halkın fikri değişimini ifade etmiyordu. Nitekim ilk çok parti denemesinde Demokrat Parti’nin muhafazakar ve liberal söylemiyle CHP’nin devrimci, devletçi söylemine karşı aldığı başarı bunun en açık örneğiydi. Ama ne Demokrat Parti, ne Adalet Partisi ne de Turgut Özal’ın Anavatan Partisi uzun süreler iktidarı ellerinde tutamadı. Onlardan sonra değer olarak benzer değerlere sahip ama yeni olarak ifade edilebilecek parti ve isimler iktidarı bir şekilde ele geçirdi.

Son dönemde Ak Parti’de illerde yapılan kongrelerle başlayan teşkilat yenileşme döneminde öne çıkan özellikle genç isimlere baktığımda Ak Parti’nin de öncüllerinden çok da farklı bir yönde gitmediğini görüyorum. Farklı sosyolojik çevrelerden, farklı ideolojik düşüncelerden gelen insanlar başarı garantili gördükleri parti çatısı altında kendilerine yer bulmak için yarışıyor. Tüm bunlar Ak Parti şu ana kadar seçimleri kazandığı için oluyor ama bence bunlar kuşakları kazanmaya yetmiyor.

Son örnek Anavatan Partisi’nde gördüğümüz üzere bu kadar geniş yelpazeden başarı odaklı ya da kaba tabiriyle çıkarcı bir kitlenin buluşması partiye güç katmıyor sadece Başbakan Recep Tayyip Erdoğan sonrası olası dağılma sürecinin hızını arttırıyor. Bu çok güçlü tespite sadece ülke siyaset tarihimize bakarak ulaşıyorum. Demokrat Parti de, Adalet Partisi de, Anavatan Partisi de benzer süreçlerden geçtiler ve dağıldılar. Evet, hiç birisi Ak Parti’nin ulaştığı güce ulaşmamıştı ama hiçbirisi de bu kadar çıkar amaçlı kişinin partiye uzun süre dolmasına dayanamamıştı. Tıpkı onlar gibi Ak Parti de liderinin kişiliğinde benlik bulan bir parti ve bu süreç bana ne zaman olacağını bilmesem de lider sonrası dağılma sürecinin de hepsinden daha acılı olacağını gösteriyor.

Peki, Ak Parti bu durumdan nasıl kurtulabilir ve nasıl seçim değil de kuşak kazanabilir? Bu bugün Ak Parti’nin bulunduğu konumda yanıtlanmasını bırakın sorulması bile ciddi bir cesaret isteyen sorudur. Çözüm için farklı yollar olmakla beraber uygulamada bence her hangi bir adım yoktur. Çözüm yollarından birisi parti içi kimlik geleneğini oluşturmak için soy vesayetine dayanan yöntemdir. Bu yolla partiye geçmişte parti hareketinde bulunmuş ailelerden gençler dahil edilir ve parti bu yolla ayakta tutulmaya çalışılır. Ancak Ak Parti’nin doğuşunun kendi kimliği olan Milli Görüş Gömleğini Çıkarmak üzerine kurulu olduğu, partinin tıpkı Özal’ın Dört Eğilimi buluşturması gibi farklı eğilimlerden oluşturulması bu yolu uygulanması en zor yöntem haline getiriyor. Bunun yanında özellikle Muhafazakar geleneğin muhaliflik ve mağdur kimliğini taşıdığı 80 yıl sonrası o zorlu yılları sadece lafızatta bilen, iktidarın mağrur kimliğine inancı muhalefetin devrimci, mücadeleci kimliğinden çok uzak olan kuşaklardan gelen parti vesayeti uzun süreli başarı için mantıklı bir çözüm değildir. Belli aşamalarda bu yöntemin uygulandığını görmekle beraber bu yöntemin kuşak kazanmada başarıdan çok başarısızlığı getireceğine inancım katidir.

Bunun dışında evrensel anlamda kullanılan yöntem genel ve lokal eğitimdir. İçsel eğitim olarak da adlandırılan eğitimde parti içi eğitim ve mücadeleyle gelinen noktanın değerinin bilinmesi ve geçmişin unutulmaması sağlanır. Bu yöntemde uygulanan bir araç da aynı amaçla yola çıkılan ama iktidar döneminde harekete mesafeli durup muhalefet direncini halen bünyesinde tutan kardeş hareketlerden faydalanmaktır. Bu bağlamda Saadet Partisi ve Has Parti kadrolarıyla siyasi arenanın dışında kalmayı yeğleyen muhafazakar gençlerin parti kadrolarında yer bulmasının teşvik edilmesi elzemdir. Genel eğitim ise partinin adı, teşkilatı, başkanı değişse de ideolojisinin iktidarda kalmasını sağlaması açısından önemlidir. Gelin görün ki bana göre Ak Parti döneminde toplumun en çok ilgilendiren alanlardaki politikalar arasında eğitim politikası açık ara en başarısız olan ya da toplumdan karşılık alamayan alandır. Dahası eğitimde ilk iki bakanın yaptığı karşılıklı yap bozlarla harcanan zaman bugün 15-25 yaş arasını oluşturan kuşağın kazanılmasını imkansız hale getirmiştir. Bundan sonra yapılması gereken daha tutarlı, halka ve en önemlisi onun denekleri olacak öğrencilere daha iyi anlatılmış ve benimsenmiş politikalarla yeni kuşakların kazanılması çalışmasıdır.

Yukarıda belirttiğim gibi eğer lokal ve genel eğitimde kuşak kazandıracak devrim gerçekleştirilir ve partinin atardamarı muhafazakar ideolojiden olup partide yer almayan hareketlerin muhalefet sinerjisi partiye dahil edilebilirse Ak Parti sadece Başkan’ı varken seçim kazanan, sonra da dağılan partiler listesinden kuşak kazanan ve uzun yıllar kendi ideolojisiyle ülkenin de kaderini değiştiren ülke tarihinin yegane partisi olur. Olmazsa ne mi olur 1950’den bu yana olduğu gibi yeni bir yüz, yeni bir yol ve yeni bir parti doğar ama ülke asla 1920’lerden bu yana Anadolu halkının yüreğinde yatan değerlerin birleşimindeki evrensel liderliğe ulaşamaz. Yani şarkı değişir, ezgi aynı kalır ama bu şarkı bir türlü tamamlanamaz.

Bilal ERTUĞRUL

27 Nisan 2012

22:22

Read Full Post »

Older Posts »