Feeds:
Yazılar
Yorumlar

Posts Tagged ‘Tarih’

BABAMIN KÖYÜ…

BABAMIN KÖYÜ…

Orda bir yerde

Ne uzak ne yakın

Sana göre uzak bana göre yakın

Bir köy var babamdan dinlediğim

Gitmediğim bir zaman, bir zamansa gidemediğim

Pınarlar var derdi, yaylalık bir yermiş

Memleketin kimine çok uzak kalan bir yerinde

Sessiz ama çaresiz değilmiş insanlar

Arada köy kavgaları olurmuş

Amma yakılan ağıtlar buradakinden daha bir anlam katarmış ölüme

Sonra oraya gömün beni derdi

Hep bir özlem, hep bir hasret

Tuhaf gelirdi anlamazdım, anlasam da anlamazdım

Çünkü görmeden, o hep bahsettiği kokusunu duymadan

Nasıl anlayacaktım

Aslında orayı onun kadar sevdiğimi çok sonra anlayacaktım

Bu sefer ağlayan yüreğimde tutacaktım

Her şey için geç zannederdim

Oysa bir gitsem, bir görsem kesin severdim

Dedim ya orası babamın köyüydü

Bir nevi ata yurdum

Memleket içinde memleket yani…

Bilal ERTUĞRUL

14 Ekim 2012

09:14

Read Full Post »

SANA RAĞMEN…

SANA RAĞMEN…

Adını bile bilmeden seviyorum seni

Zaten ihtiyaç dahi duymuyorum

Hiç bilmediğin, tanışmanın mümkün olmadığı

Anadolu’nun uçsuz bucaksız ovalarından çiçekler topluyorum sana

Tek bir siluete dünyayı yüklüyorum

Haberin yok…

Sırf sen geçeceksin diye yollarda kalıyorum

Ve sırf belki sen kokarsın diye çiçekler topluyorum

Kopardığımı sanma sadece kokluyorum

Uzaktan, hesapsız, kitapsız seviyorum seni

Bir uzak diyardan bakar gibi yani

Kapını çalmak istiyorum en uslanmaz saatlerimde

Sonra vazgeçiyorum

Çünkü sana sen de olmayan her şeyle bakıyorum

Belki o kadar güzel konuşmuyorsundur

Belki öyle çok fazla gülmüyorsundur

En kötüsü belki sana verilen hiçbir şeyi hak etmiyorsundur

Ama olsun ben seni sende olan olmayan her şeyle seviyorum

Ben seni sen olmadan seviyorum

Çünkü sen olsan kaybedeceğimden korkuyorum

Seni, sade katıksız senle kirlenmeyecek kadar seviyorum

Anlasana ben seni sana rağmen seviyorum…

Bilal ERTUĞRUL

6 Eylül 2012

17:18

Read Full Post »

GÖZYAŞLARIN SEBEBİM…

GÖZYAŞLARIN SEBEBİM…

Ağlama demiyorum ağla istediğin kadar

Ne de olsa yalnız değiliz buralarda

Elbet gözyaşını silecek biri çıkar

Gözyaşını sileni bulmak kolay nasılsa

Ama ağladığını anlayacak zor çıkar

Hani gözlerin güldüğünde kalbinin ağladığını

Sen diye kendinden geçecek olanı

Ve sen ağladın diye

Sırf sen ağladın diye

Ağlayacak olanı…

Sana beni bulamazsın demiyeceğim

Bulursun belki

Ama zor olacak araman

Zor olacak onca şeyi anlatman…

Belki de bu yüzden büyütüyorum kendimi

Sırf bu sebeptendir belki de

Sen gitmek istediğinde

Kapatmaya çalıştım kalmayan gücümle bütün kapıları

Anlasana bulamazsın benim gibi birini

Sen ağladın diye dünyayı yıkacak olanı

İşte eskimiş sevdiğin sen için böyle deli

Ama artık gücüm kalmadı

Durduramıyorum seni…

Oysa sen biraz sakin olsan

Biraz durup dinlenebilsen

Bak neler yapacaktım

Sen için benden vazgeçmişken

Gözyaşlarına dayanamadım

Belki de sırf bu sebepten izin verdim gitmene

Sırf sen bir daha ağlama diye…

Bilal ERTUĞRUL

5 Eylül 2012

22:34

Read Full Post »

YARIMSA YARIM…

YARIMSA YARIM…

Tuhaf bir adamım derler ya

İnanmayın yalandır

Ben de herkes gibiyim

Sıradansa sıradan, yarımsa yarım

Herkes gibi benim de kadınlarım vardı

Doğumdan ölüme kadar

Hep yarım bıraktığım

Hiç tamamlayamadığım

Her birinde diğerini aradığım

Ama hiçbirini tam anlayamadığım

Kimisine hiç kavuşamadım

Kimisinden ölümden evvel ayrılmadım

Anlayacağınız basit bir hayat yaşadım

Onlar kadar uzun

Onlar kadar kısadır bu yaşamım

Dedim ya benim de kadınlarım vardı

Doğumdan ölüme kadar

İşte ben tam da onlar kadardım

Ne eksik ne fazla

Tamsa tam, yarımsa yarım…

Bilal ERTUĞRUL

3 Eylül 2012

22:29

Read Full Post »

ZAMAN…

ZAMAN…

Maziden gelen birkaç misafir gibi şimdi onlar

Uzaklar hem de çok uzaklar

Bir zamanlar dosttular, dostumdular

Fakat demişler ya hayat mefhumu diye

İşte o vurdu bizi böyle birden bire

Hatırlamaz olduk güzeli, iyiyi, sevmeyi

Ve yalnız yok olmanın acısını tattık

Oysa böyle olmamalıydık

Hatırlamaz mısın yol üstü lokantaları

Hani şu suya ücret almayanları

Bir hafif terk edilmişlik kokusundan karışık

Kucaklarını açmış yoldaş arayanları

İşte onlar gibiyiz şimdi

Bir zamanlar gelenlerin değerini bilemedik

Nitekim bugün gelsinler diye bekleriz

Ama zaman işte tam da bu

Bolluktan yokluğu vuslattan hasrete

Doğumdan ölüme götürür bizleri

Anlaşılmadığı yalan anlaşılır aslında zaman

O acı gerçekten kaçmak için verilen çabadır var olan…

Bilal ERTUĞRUL

01 Eylül 2012

21:36

Read Full Post »

ANADOLU…

ANADOLU…

Ben yüzyıl değil bin yıl değil ezelle yaşıtım

Sen gidersin o gider ebed de yaşlanırım

Lakin her biriniz çıkmış benim yurdumdan

Anayım evladımı nasıl da unuturum!

Sen bilmezsin ömrün yetmez ama belki dinlersin

Ne de olsa atan izin sürersin

Sen gibi nice demir kısraklı geçti benim koynumdan

Hepsi kanarak içti tükenmeyen suyumdan

Üç yanım deniz diye birisini kararttım

Neme lazım beğenmezsin açık kapı bıraktım

Sen gün görmemiş, terli bozkır çocuğu

Ataların uzaktan gelip belledi yurdu

Şimdi sen büyüyünce tanımazsın belki de

Hâlbuki sana ninni söyleyen çağlayan’da ben suydum

Ufaktan yaran olsa önce ben kanıyordum

Ama şimdi esrarlı, hayal meyal o geçmiş

Unuttuğun türküler sana benden bir deyiş

Hani mışıl mışıl uyurdun ya koynumda

Ana deyip sarıldın ufakken toprağıma

Şimdi büyüdüm deyip tersin atar gidersin

Ama ege şahidim gün olur geri dönersin

O gün geldiğinde kırlarımda çiçekler

Dört bir yanım bayramda sen gibi hain bekler

Çünkü ben Anadolu’yum kimseler kıymet’m bilmez

Gidenlere sorsan dönecekler yüz yetmez

Sen de git git bakalım elbet bir gün dönersin

Sen onlar gibi yapma mutlak dön yurduna

Gurbetten vatan olmaz bunu sakın unutma

Hele yurdun dört yanı cennet Anadolu’ysa…

Bilal ERTUĞRUL

25 Temmuz 2012

19:11

Read Full Post »

MALCOLM X: BİR DAVA ADAMINI ANARKEN – 2…

Yazımın ilk bölümünde Malcolm’un hayat hikayesini, gençlik ve hapishane yıllarını, İslam’la tanışmasını ve ölümünü ele aldım. Yazının ikinci kısmında ise onu anarken ondan bize kalan değerler üzerinde durmaya çalışacağım.

Öncelikle Malcolm’un öyküsünün en önemli tarafı bıkmadan, usanmadan devam ettiği “Gerçeğe ve Doğruya Ulaşma Arayışı”dır. Malcolm çok küçük yaşlarda babasız kaldıktan sonra yok olup giden dönemin siyahi gençlerinden birisi olabilirdi. Nitekim bu grubun içerisinde hapishaneye kadar düştü. Ama o farklı bir şey aramak gerektiğine de yine bu düşüşte inandı. Önceleri Hıristiyanlık ve genel toplum yapısı üzerine çok okuyan Malcolm başlarda karşı çıkmasına rağmen kardeşinin getirdiği Elijah Muhammed kitaplarına da sırf bu arayış sebebiyle yöneldi. Elijah Muhammed’in yanında en önemli kurmay olduğunda da gördüğü yanlışlıklar, içini tatmin etmeyen duruma karşı inandığı dinin en doğru halini bulacağına inandığı Suudi Arabistan’a, Mekke’ye Hac’a gitti. İşte Malcolm’un hayat hikayesi arayışın kutsallığı ve mutlu sonu er ya da geç getireceğine dair önemli bir kıssadır. Bazen olduğumuz yerde, bulunduğumuz durumda, yaptıklarımızda yabancılaşırız, farklı bir şey olması gerektiğine inanırız ama elimizdekileri riske edemeyiz ya işte Malcolm her şeyini riske edenlerden birisi. Ve tarih onun gibi riske edip, hayatlarının gayesini bulanları sıradan milyonlar arasından çekip almakta o kadar başarılı ki. Evet, büyük insanlar kim olduklarını, amaçlarının ne olduğunu er ya da geç öğrenme aşkıyla yanıp tutuşan, bu yolda hiçbir dünyevi sahipliğe boyun eğmeyenlerdir ve şüphesiz Malcolm bunlardan birisidir.

Malcolm’un arayışını taçlandıran ve farklılaştıran ise bu arayış uğruna çekilen acılar ve bunlara katlanabilmedir. Evet, dedim ya insan aramaktan, gerçeğe ulaşmaktan korkar. Bu korkunun içten gelen kaybetme korkusu sebebi dışında bir de dışarıdan gelen zorlamalara, baskıya göğüs gerememe korkusu olduğunu hepimiz biliriz. Ancak inananlar için çekilen acı kutsaldır. Mekke’de Ashab’ın çektiği acılarla kıyaslanmasa da Malcolm da doğduğu günden ölümüne kadar çok acı çekmiş, toplumun kimilerine göre hep en alt katmanından olmuş, aşağılanmıştır. Ancak o bize her insanın eşit olduğunu, üstünlüğün ya da benim deyimimle ölümden yıllar sonra özlemle anılmanın yolunun ise sadece ve sadece inandıklarını başarma mücadelesinde olduğunu göstermiştir. Malcolm’un hapishanenin karanlık köşelerinden yöneldiği aydınlığında şüphesiz en ufak bir engelde Of çekmeye başlayan bizler için güzel bir örnek vardır. Acı çekmeden, mücadele etmeden başarıya, mutluluğa, iç huzura ulaşma amacındaki biz düşkünler için şüphesiz böyle bir hayattan alınacak en güzel ders acının nasıl bal eyleneceğidir.

Malcolm’un hikayesinde tüm İslam alemi için de çıkarılması gereken ama bir türlü çıkarılamayan dersler var. Bunların en önemlisi kanımca halen Müslüman’ın kuyusunu kazma işlemini bir başka Müslüman’ın yapmasıdır. İslam alemi Kerbela’dan bu yana ne yazık ki kardeş kavgasını engelleyemedi. Halen dünyanın pek çok yerinde Müslüman kardeşler arasındaki kavgalar gerek dinin en güzel şekilde yaşanmasını engellemesi gerekse de bu güzelliğe henüz ulaşmamış diğer dinlerden insanların bu güzel dine ulaşmasını engellemesi bakımından bugün de İslam’ın ne yazık ki kanayan yarasıdır. Bir Karıncanın canının hesabını soran, en ufak bir küfür de hak dileyen bir dinin inananları ne yazık ki uzunca bir süredir girdikleri bu kara delikten çıkamamakta ve bu çıkamayış, bir nevi dünyanın güneşsiz kalması gibi her geçen gün daha kötüye gidişin engellenemeyişine sebep olmaktadır. Kerbela’da, Malcolm’a sıkılan kurşunlarda yer alan kardeş elleri temizlenmeden dahası bu kavgaların sadece birilerinin kişisel çıkarlarına hizmet dışına taşmayacağı anlaşılmadan İslam alemi ne yazık ki bu dünyada huzuru bulmayacaktır.

Ve gelelim hayatın bize verdiği derslere. Malcolm’un 40 yıla sığdırdıklarını, serüvenini acılarını, arayışlarını, ölümle burun buruna gelişlerini ama yılmayışlarını, inandığımız değerleri ölüm pahasına sahiplenmemiz gerektiğini, çünkü bu dünyada iz bırakan adamların sadece ve sadece evrensel değerlere inanmakla kalmayıp, bu değerler için can verdiğini unutmadan daha güzel bir dünya için inanmalı, çalışmalı ve asla yılmamalıyız. Ancak bunu yaparsak Malcolm gibi bu evrensel değerler için canlarını verenler huzura erer ve dünya daha aydınlık bir yer olur.

Detroit’li Kızıla Saygılarımla…

Bilal ERTUĞRUL

22 Şubat 2012

19:08

Read Full Post »

DİASPORA NEDİR VE TÜRK DİASPORASI OLUŞTURULABİLİR Mİ?

Geçenlerde internette bir sosyal paylaşım sitesinde dolaşırken Türkiye Odalar Borsalar Birliği Başkanı Sayın Rıfat Hisarcıklıoğlu’nun; 18-19 Kasım 2011 tarihlerinde İstanbul’da toplanacak Dünya Türk İş Adamları Kurultayı’nı Türk Diasporasının toplanması olarak lanse etmesi dikkatimi çekti. Uzunca bir süredir Yahudi, Ermeni ve Rum Diasporaları üzerinden gündemimizde yer alan Diaspora üzerine çalışma hevesimi de katınca diaspora üzerine bir yazı yazmak istedim.

Öncelikle Diasporanın kelime anlamı, neyi ifade ettiği ve dünyadaki kullanımına değinmek istiyorum. Diaspora; Yunanca asıllı olan bu sözcüğün anlamı yurtlarından kopmuş insanlar topluluğu olarak çevrilebilir. Bunu Yunanlılar Spartalıların özellikle Anadolu’ya doğru dağıttığı Mikenler’in dağılışı ve gurbette birlik halinde kalma çabalarını adlandırmak için kullanmışlardı. Daha sonra Babilliler tarafından dünyanın dört bir yanına dağılmak zorunda bırakılan Yahudilerin ana yurttan yani Kenan topraklarından uzakta aralarındaki diyaloğu sürdürme amacına verilen addır. Günümüzde ise en önemli diaspora yine Yahudi Diasporası’dır. Bunun dışında Amerika’da Ermeni, Rum, İtalyan, İrlandalı ve Latin diasporaları yavaş yavaş oluşmaktadır. Dünya genelinde de özellikle kalabalık ülkelerden artan göçlerle pek çok ülke kendi diasporasını oluşturmaya başladı.

Peki; bu diasporalar gerçekten önemli mi? Yoksa bu da bir abartı mı? Bu noktada en güzel örnek yine Yahudi Diasporası’dır. Amerikan iç politikası üzerinde nüfusun sadece %2’sini oluşturmalarına rağmen kurdukları hakimiyet bugün her milletin kendi diasporasını oluşturma çabasına sebep olmuştur. Ama yine Yahudi Diasporası bizlere diasporaların ulaşacağı gücün sadece sayılarıyla ilgili olmadığını göstermektedir. Diasporanın gücü; ekonomik faaliyetlerdeki etkinliği, yasama, yürütme, yargı erklerindeki sayısal temsili ve dahası başta medya olmak üzere insanlar üzerinde etkili, yönlendirici sektörlerdeki ağırlığından kaynaklanır. Eğer bu bahsettiğim boşlukları iyi doldurursanız o ülkenin önce iç, seçeceğiniz ya da seçtireceğiniz kişilerle de dış politikasında yönlendirici olabilirsiniz. İsrail’in ABD tarafından kayıtsız, şartsız desteklenmesi, eleştirilememesi dahi bu diaspora gücünden kaynaklanmaktadır.

İşte herkesin ulaşmak istediği bu güce ulaşmanın bizim de hakkımız olduğunu düşünen ve başını iş adamlarımızın çektiği bir grup son yıllarda ellerindeki imkanları kullanarak Türk Diasporası oluşturmaya çalışıyorlar. Diasporanın varlığının bir ülkeye sağlayacağı faydaların yukarıdaki İsrail örneğinden açıkça anlaşıldığını düşündüğümden bunun gerekliliğini tartışmaksızın, olabilirliği üzerine bazı açıklamalar yapacağım. Evet sayın Rıfat Hisarcıklıoğlu ve arkadaşları, siyasi iktidarın da desteklediği bu çabalarında başarıya ulaşabilir mi? Kanımca kısa sürede “HAYIR”, uzun dönemde ise kesinlikle “EVET”… Bu cevabımdan dolayı da bu çabayı sonuna kadar destekliyorum ve hayatımın her aşamasında bu çalışmaların içinde olacağım. Peki; bu kısa – uzun dönem farkı nedir? Neden kısa dönemde olumsuzken, uzun dönemde olumluyum? Açıklayayım…

Öncelikle şu anda başta ekonomik anlamda olmak üzere, yukarıda başarılı bir diaspora oluşturmak için gerekli gördüğüm şartların hiç birsini sağlamıyoruz. Avrupa’da sayıca kalabalık olduğumuz doğru; ama kültürel değişim, ilgili ülkelerin asimilasyon çabaları ve ne yazık ki kaybedilen değerler düşünüldüğünde seçim sonuçlarıyla iç politikalarda etkili olamıyoruz. Amerika’da en önemli temsilcilerimiz akademisyenlerimiz. Ancak onlarda bir sonraki kuşakta çoğunlukla asimile oluyor. 2. Kuşak zar zor Türkçe konuşuyor, bir kültürel birliğin temelleri din ve dil olduğundan ve bunlarda ne yazık ki pek kalmadığından bu kıtada da işimiz zor. Aynı zamanda halen bu kitlenin beyinlerine ve birikimlerine ihtiyaç duymamız ve ters beyin göçü için kasmamızda kalıcı bir diaspora oluşturmamızı zorlaştırıyor. Yani hem sayıda, hem orada yerleşiklikte hem de bağların korunmasında diasporal bir seviyede değiliz.

Peki; neden uzun dönemde umutluyum; onu da açıklayayım. Umutluyum çünkü; son yıllarda özel sektör ve siyasal istikrar ortamıyla çok ciddi büyüme sürecine girdik; adeta şaha kalkmış atlar gibiyiz. Bu ekonomik büyüme uzun vadede artacak iş bağlantıları ve uygulanacak ekonomik baskıyla bizi uzun vadede ekonomik diasporaya ulaşacaktır. Nüfusumuzun kalabalıklığı, gençlerdeki sınırsız dünya merakı ve sınır tanımayan girişimci heves, akademik beyinlerimizin artık gurur duyabilecekleri ve daha rahat sahiplenecekleri bir ülkeleri olması uzun vadede beni umutlu kılan nedenlerin başlıcalarıdır.

Bugünlerde bir Türk Diasporasının temellerini atanlara destek vererek, yurtdışından evrensel gayelerden korkmadan ama hep kökümüzü aldığımız bu topraklara bağlarımızı koparmadan, vefa borcumuzu unutmadan hep daha ileriye odaklanan, üreten, çalışan, düşünen, en önemlisi hayal eden bir gençliğin parçası olabilirsek; yarınlarda, pek çok ülkede bayrağımızın daha şanlı dalgalandığını, dünyaya örnek bir ülkeye, birlik ve beraberliğe sahip olduğumuzu görebiliriz. Ama bu yolda ilerlemeyip birkaç milyonun asılsız iddialarla bizleri senatolarda, kongrelerde oynanan bir oyuncak olarak görmelerini sağlamak da bizi elimizde. Seçim bizim ve ben mutlu yarınlar için bu yeni hareketi destekliyor ve hepinizi de bu yola çağırıyorum. Umarım daha güzel yarınları hep beraber karşılarız.

Bilal ERTUĞRUL

15 Kasım 2011

17:23

Read Full Post »

BİR HAYALİN SONU MU?

20. yüzyılın ikinci yarısının en önemli projesi olarak ortaya çıkan, Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu’ndan Avrupa Birliği’ne uzanan süreç özellikle 11 Eylül sonrası Abd’nin Bush’la döneminde dünyada kaybettiği popülariteyle beraber bir anda dünyada yeni düzene ilham verecek merkez olarak algılanmıştı. Son olarak 2007 yılında Romanya ve Bulgaristan’ın üye olduğu dönemde Avrupa’da birliğin 1990 sonrası aldığı 15 yeni üyeyi hazmetmesi için genişlemenin durması gerektiğine değinenler çok değil bir kaç yıl sonra birliğin o günkü çekiciliğini kaybedeceğini hiç mi hiç tahmin edememişlerdi.

Peki ne olmuştu da modern zamanların en kapsamlı projesi bu duruma gelmişti. Aslında birliğin bugünlere gelmesinde kendi hataları kadar uluslararası konjonktürde etkili oldu. Avrupa Birliği, Amerika Birleşik Devletleri desteğiyle kurulduğu 1950 sonrası dönemde temel olarak Sovyetler Birliği’nin Batı Avrupa’ya yayılmasının engellenmesi ve yüzyıllardır savaşan Alman – Fransız geriliminin doğuracağı bir savaşı daha ne kıtanın ne de dünyanın kaldıramayacağı endişesi üzerine inşa edilmişti. Aslında 90’lı yıllara kadar gösterilen performans bu düşünceden doğan birlik için çok da iyiydi. Birlik 6 ülkeyle kurulmuş ve daha sonra 3 genişlemeyle 12 ülkeye ulaşmıştı. Temelde serbest dolaşım ve ortak pazar üzerine oluşturulan sistem iyi işliyordu. Ancak 90’ların başında Sovyetlerin yıkılması birliği yepyeni bir sürece sokacaktı. Aslında bu rota değişiklinin bir kaç öne çıkan sebebi vardı. O dönemde Sovyet popülaritesinin dip yaptığı zaman aralığında zengin kaynaklara ve iyi eğitilmiş insani sermayeye sahip olan Rusya’nın çok geçmeden yeniden toparlanacağını düşünen ABD, Sovyetlerden kopan ülkelerin bir an önce batı sistemine entegre edilmesini istiyordu. Bu bağlamda özellikle 1960 – 1990 döneminde batı ve doğu Avrupa arasında oluşan gelir ve refah farkı dikkate alındığında doğu Avrupalılar için Batı Avrupa ve onun simgesi Avrupa Birliği en ilgi çekici hedefti. ABD bu durumu kullanarak Avrupa Birliği üzerinden bu ülkeleri sisteme çekerken sürecin sonunu pek de düşünmemişti. Avrupa Birliği’nin rota değişikliğinin en önemli sebeplerinden birisi de birliğin en güçlü ülkesi Almanya’nın özellikle Doğu Almanya ve Germen toplumlar dolayısıyla birliğin doğu Avrupa’ya yönelimine verdiği destekti. Almanların desteklediği bu genişlemenin sonuçlarından bugün duydukları rahatsızlık ise sürecin ne kadar plansız işletildiğinin kanıtlarındandır.

Avrupa Birliği genişlemeyle meşgul ettiği gündemine özellikle Maastricht süreciyle tam bütünleşmeyi de taşımış ve Avrupa Ordusu, Avrupa Parası daha da ötesi belki de tüm ülkelerden oluşan tek bir Avrupa ülkesi artık yüksek sesle dillendirilir olmuştu. Hatta dönem içinde Türkiye’nin Avrupa Birliği üyeliğine en büyük engel, bu tek Avrupa’nın değerlerini taşımadığı (din, kültür farklılıkları) olmuştu. Ancak işte Avrupa’nın belki de en büyük hatası bu noktada ortaya çıkıyordu. Pek çoklarına göre liberal düşüncenin en önemli ütopyası olan bu birlik aslında o güne kadar gayet realist bir süreç yaşamıştı. Savaş sonrası zayıflamış ve savaşmaktan çok iş birliğine ihtiyaç duyan ülkeler gayet rasyonel olarak bir ekonomik birliğe yönelmişti.Ancak 90 sonrası tek devlet hayali ve sadece batılı ülkelerin üstüne yük olacak, her hangi bir üretim kapasiteleri olmayan, dahası insani sermayede de mevcut Avrupa Birliği’nin çok gerisinde olan Doğu Avrupa genişlemesi belki de birliğin realizmden liberalizme gerçek geçiş dönemiydi. Bu dönemin devamında 1999’da yürürlüğe giren Euro, 2002 yılında birliğin o zamanki 15 üyesinin 11’inin eski para birimlerini yürürlükten kaldırmasıyla bu ülkelerin tek para birimi olmuştu. Ancak Avrupa Merkez Bankası var olmasına rağmen ortak mali politikalara sahip olmayan bu ülkelerin farklı mali politikalarının günü geldiğinde bu ortak para birimini nasıl etkileyeceği ne yazık ki göz ardı edilmişti.

2011 yılının Mayıs ayından itibaren başta Yunanistan, İspanya, İrlanda ve İtalya olmak üzere çeşitli Avrupa Birliği ülkelerinde yaşanan krizler birliğin geleceğiyle ilgili çeşitli soru işaretlerinin yeniden seslendirilmesine yol açtı. Aslında krizin sadece tek bir ülkeyle bağlı kalmayacak olması Avrupa da bu korkunun temel sebebi. Örneğin 2001 Türkiye krizini düşünelim. Ülkemiz ya iç borç olarak yerel bankalardan borçlanmıştı ya da dış borç olarak IMF, Dünya Bankası gibi kurumlardan borç almıştı. Halbuki bugün karşılaştığımız durum tamamen farklı. Nasıl mı? Düşünelim bakalım. Avrupa Birliği Yunanistan’ın batmasına izin versin. Yunanistan borçlarını ödemeyeceğini ve temerrüde düşeceğini ilan etsin. Bu durumda Yunanistan’a borç vermiş kurumlar, bankalar ülkeyle borcun yeniden yapılandırılmasını konuşurlar ve bu ülkeden alacakları temmerrüde düşmüş kabul edilir. Yani en basit muhasebe işleminde bile bu varlıklar varlık olarak kabul edilmez. Bu durumda ne mi olur? Başta Fransız bankaları olmak üzere, İngiliz, Alman, Belçika ve İsviçre bankaları arka arkaya varlıklarından önemli bir kısmını kaybederler. Bu kaybedilen varlıklar bir anda spekülasyonla beraber bankaların içinin boşalmasına yol açar. Bankalar ellerindeki mevduatlarla çoğu uzun vadeli çeşitli yatırımlar yaparlar. Bu vadeli işlemleri bölecekleri için olası gelirleri bir anda azalır. Yani en basiti şöyle düşünün. Bir havuzu besleyen ve ondan beslenen bir sistem var. Bir anda bu sistem yok oluyor. Buna ne denir. Batış… İşte Avrupa Birliği bugün bu ayrım noktasına gelmiştir. Ancak acı olan halen geçici çözümlere yönelme isteğidir. Bugün Almanya’nın verdiği destekle yasalaşan Mali İstikrar Fonu’nun 2 Trilyon Euro’ya genişletilmesi tamamen süreci uzatacak ama yaraya merhem olmayacak bir adımdır. Avrupa’da sorun yapısaldır ve tek bir mali politika olmadan tek para birimi hiç bir şey ifade etmeyecektir. Avrupa daha önce de sıklıkla belirttiğim gibi ya bu deveyi güdecek ya da bu diyardan gidecektir. Şu anda deveyi gütme yolllarını geçici çözümlerde görüyorlar ancak günü geldiğinde yavrulardan bir ya da bir kaçını kesmek zorunda kalacaklar. İşte o nokta Avrupa Birliği için ya bütünleşme ya da ayrışma noktası olacaktır. Kanaatim bu rüyanın kıymetini anlayan başta bu işin ekmeğini en çok yiyen Fransa ve Almanya olmak üzere güçlü ülkelerin günü geldiğinde kalıcı çözümler için gerekli sertliği gösterecekleri ve bu şarkının burada bitmesine izin vermeyecekleridir. Umarım günü geldiğinde bizim de parçası olduğumuz güzel bir rüyanın beraberce gerçekleştirildiğini görürüz.

Bilal ERTUĞRUL

30.09.2011

12:56

Read Full Post »